ماده ۱۸۷ فصل ششم قانون مالیاتهای مستقیم

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

(منسوخه ۱۴۰۱/۰۹/۰۶)- در کلیه مواردی که معاملات موضوع فصل چهارم از باب دوم و همچنین فصول اول و ششم باب سوم این قانون به موجب اسناد رسمی صورت می‌گیرد صاحبان دفاتر اسناد رسمی مکلف­اند قبل از ثبت و یا اقاله یا فسخ سند معامله، مراتب را با شرح و مشخصات کامل و چگونگی نوع و‌موضوع معامله مورد نظر به اداره امور مالیاتی محل وقوع ملک و یا محل سکونت مودی حسب مورد اعلام و پس از کسب گواهی انجام معامله اقدام به ثبت یا اقاله یا فسخ سند معامله حسب ‌مورد نموده و شماره مرجع صدور آن­را در سند معامله قید نمایند. گواهی انجام معامله حداکثر ظرف ده روز از تاریخ اعلام دفترخانه، پس از وصول بدهی‌های مالیاتی مربوط به مورد معامله از مودی ذیربط، از قبیل‌مالیات بر درآمد اجاره املاک و همچنین وصول مالیات حق واگذاری محل، مالیات ‌شغلی محل مورد معامله، مالیات درآمد اتفاقی و مالیات نقل و انتقال قطعی املاک حسب مورد صادر خواهد شد.

تبصره ۱

چنانچه میزان مالیات مشخصه، مورد اختلاف باشد پرونده امر، خارج از نوبت در مراجع حل اختلاف مالیاتی موضوع این قانون‌ رسیدگی خواهدشد و اگر مودی تمایل به اخذ گواهی قبل از رسیدگی و صدور رای از طرف مراجع حل اختلاف داشته باشد با وصول مالیات مورد ‌قبول مودی و اخذ سپرده یا تضمین معتبر از قبیل سفته، بیمه نامه، اوراق بهادار، وثیقه ملکی و... معادل مبلغ مابه‌الاختلاف گواهی انجام معامله صادر خواهدشد.

تبصره ۲

در مواردی که به موجب احکام دادگاهها، وجوه مربوط به حق واگذاری محل در صندوق دادگستری و امثال آن تودیع می‌گردد، مسئولان‌در موقع پرداخت به ذینفع مکلف اند ضمن استعلام از اداره امور مالیاتی مربوط، مالیات متعلق را کسر و به حساب سازمان امور‌مالیاتی کشور واریز‌نمایند.

تبصره ۳

دفاتر اسناد رسمی در هر مورد که نسبت به تنظیم اسناد وکالتی(بلاعزل) نسبت به اموال منقول و غیرمنقول و حقوق مالی اقدام می‌نمایند، موظفند یک نسخه از اسناد تنظیمی را حداکثر ظرف مدت یک ماه به سازمان امور مالیاتی کشور ارسال کنند. مستنکف از حکم این تبصره، علاوه بر جریمه و مجازات مقرر در ماده (۲۰۰) این قانون، مسئول جبران زیان و خسارت وارده به دولت است.

تبصره ۴

سازمان امور مالیاتی کشور مکلف است ظرف مهلت یک‌سال از تاریخ لازم‌الاجراء شدن این قانون (۱۳۹۵/۱/۱) با اتصال به سامانه ثبت الکترونیک سازمان ثبت اسناد و املاک نسبت به اعلام میزان بدهی ملک مورد انتقال و امکان اخذ و واریز آن به حساب مالیاتی به‌صورت آنی از طریق دفاتر اسناد رسمی اقدام کند. سازمان ثبت اسناد و املاک کشور مکلف است امکان دسترسی برخط به سامانه ثبت الکترونیک سازمان ثبت اسناد و املاک کشور را برای سازمان امور مالیاتی کشور جهت اجرای مفاد این ماده فراهم کند. پس از اجرای مفاد این ماده ثبت نقل و انتقال اموال و دارایی‌های منقول و غیرمنقول که به ‌موجب این قانون برای آنها مالیات وضع شده است، قبل از پرداخت بدهی مالیاتی قطعی مورد انتقال، ممنوع است. متخلف، در پرداخت مالیات متعلقه مسئولیت تضامنی دارد. در صورتی که پس از اتصال سازمان امور مالیاتی کشور به سامانه ثبت الکترونیک سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، سازمان امور مالیاتی کشور بدهی مالیاتی ملک مورد معامله را از طریق سامانه مذکور اعلام نکند منتقل‌الیه و سردفتر اسناد رسمی در قبال بدهی مالیاتی ملک مورد معامله مسئولیتی نخواهند داشت. آیین‌نامه اجرایی این ماده با همکاری سازمان‌های مذکور تهیه­ می‌شود و ظرف مدت شش ماه از تاریخ لازم‌الاجراء شدن این قانون (۱۳۹۵/۱/۱) به‌تصویب رئیس قوه قضائیه می‌رسد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این متن دربارهٔ تکلیف دفاتر اسناد رسمی هنگام تنظیم سند رسمی برای برخی معاملات است. متن می‌گوید معاملاتی که در فصل چهارم از باب دوم و همچنین فصل‌های اول و ششم باب سوم این قانون آمده‌اند، اگر با سند رسمی انجام شوند، صاحبان دفاتر اسناد رسمی باید پیش از ثبت سند — یا پیش از اقاله یا فسخ آن — موضوع و مشخصات کامل معامله را به اداره امور مالیاتی محل ملک یا محل سکونت مودی (هرکدام که مورد داشته باشد) اعلام کنند و تنها پس از گرفتن «گواهی انجام معامله» سند را ثبت یا اقاله یا فسخ کنند و شمارهٔ مرجع صدور آن گواهی را در سند بنویسند. همین متن به فصل‌ها و ماده‌های دیگری هم ارجاع داده است (از جمله ماده ۲۰۰)؛ من دربارهٔ محتوای آن‌ها چیزی نمی‌دانم و فقط می‌گویم که ارجاع داده شده است.

مصادیق واقعی

علی می‌خواهد آپارتمانش را با سند رسمی به مریم بفروشد. طبق این متن، دفتر اسناد رسمی باید قبل از ثبت سند، مشخصات معامله را به اداره امور مالیاتی محل ملک یا محل سکونت علی اعلام کند و تا وقتی «گواهی انجام معامله» را نگیرد، سند را ثبت نکند. اگر مالیات مشخص‌شده مورد اختلاف باشد، متن می‌گوید پرونده خارج از نوبت در مراجع حل اختلاف مالیاتی رسیدگی می‌شود و اگر مودی بخواهد پیش از رای، گواهی را بگیرد، باید مالیات مورد قبول خود را بپردازد و برای مبلغ مورد اختلاف سپرده یا تضمین معتبر (مثل سفته، بیمه‌نامه، اوراق بهادار یا وثیقه ملکی) بگذارد.
فرض کنید دفتر اسناد رسمی برای علی یک وکالت‌نامهٔ بلاعزل دربارهٔ یک ملک تنظیم می‌کند. طبق تبصره ۳ این متن، دفتر باید حداکثر تا یک ماه یک نسخه از آن سند را به سازمان امور مالیاتی کشور بفرستد.

سؤالات پرتکرار

اگر برای فروش خانه‌ام سند رسمی تنظیم کنم، دفترخانه چه کاری باید انجام دهد؟

بر اساس این متن، دفتر اسناد رسمی باید پیش از ثبت (یا اقاله یا فسخ) سند، شرح و مشخصات کامل و نوع و موضوع معامله را به اداره امور مالیاتی محل وقوع ملک یا محل سکونت مودی اعلام کند و پس از گرفتن گواهی انجام معامله، سند را ثبت کند و شمارهٔ مرجع صدور گواهی را در سند بنویسد.

گواهی انجام معامله چه زمانی و پس از چه چیزی صادر می‌شود؟

متن می‌گوید این گواهی حداکثر تا ده روز از تاریخ اعلام دفترخانه صادر می‌شود و شرط آن، وصول بدهی‌های مالیاتی مربوط به همان معامله از مودی است؛ از جمله مالیات بر درآمد اجاره املاک و همچنین مالیات حق واگذاری محل، مالیات شغلی محل مورد معامله، مالیات درآمد اتفاقی و مالیات نقل و انتقال قطعی املاک — هر کدام که مورد داشته باشد.

اگر دفترخانه نسخهٔ وکالت‌نامهٔ بلاعزل را به سازمان امور مالیاتی نفرستد چه می‌شود؟

طبق تبصره ۳، دفتر اسناد رسمی در مورد تنظیم اسناد وکالتی (بلاعزل) نسبت به اموال منقول و غیرمنقول و حقوق مالی موظف است حداکثر تا یک ماه یک نسخه را به سازمان امور مالیاتی کشور بفرستد و اگر این کار را نکند، علاوه بر جریمه و مجازات مقرر در ماده ۲۰۰ این قانون، مسئول جبران زیان و خسارت واردشده به دولت است. من دربارهٔ محتوای ماده ۲۰۰ چیزی نمی‌دانم و فقط می‌گویم این متن به آن ارجاع داده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مالیاتهای مستقیم ←