ماده ۱۰۷ فصل پنجم قانون مالیاتهای مستقیم

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اصلاحی ۱۳۹۴/۰۴/۳۱

درآمد مشمول مالیات اشخاص حقیقی و حقوقی خارجی مقیم خارج از ایران بابت درآمدهایی که در ایران و یا از ایران تحصیل می­نمایند به شرح زیرتعیین می­ شود: بابت تهیه طرح ساختمان­ها و تاسیسات‌، نقشه‌برداری‌، نقشه‌کشی‌، نظارت و محاسبات فنی‌، دادن ‌تعلیمات و کمکهای فنی، انتقال دانش فنی، سایر خدمات و واگذاری امتیازات و سایر حقوق، همچنین واگذاری فیلمهای سینمایی که به‌عنوان بها یا حق نمایش یا تحت هرعنوان دیگر در ایران یا ‌از ایران تحصیل می‌کنند به استثنای درآمدهایی که طبق مقررات این قانون نحوه دیگری برای تعیین درآمد مشمول مالیات یا مالیات آنها مقرر شده است با توجه به‌ نوع فعالیت و میزان سوددهی به ماخذ ده درصد (۱۰%) تا چهل درصد (۴۰%) مجموع وجوهی می­باشد که ظرف مدت یک سال مالیاتی عاید آنها می­شود. آیین­نامه‌ اجرایی این ماده و ضرایب تشخیص درآمد مشمول مالیات با توجه به نوع فعالیت، ظرف مدت شش ماه از تاریخ لازم‌الاجراء شدن این قانون (۱۳۹۵/۱/۱) به پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارایی به تصویب هیات وزیران می‌رسد. پرداخت‌کنندگان وجوه مذکور در این ماده مکلفند در هر پرداخت، مالیات‌ متعلق را با توجه به مبالغی که از اول سال تا آن تاریخ پرداخت‌کرده‌اند کسر و تا پایان ماه بعد به اداره امور مالیاتی پرداخت کنند، در غیر این صورت پرداخت کنندگان مذکور و دریافت‌کنندگان متضامنا مسئول پرداخت اصل مالیات و جریمه‌های متعلق آن خواهند بود.

تبصره ۱

در مورد عملیات پیمانکاری، آن قسمت از مبلغ قرارداد که به مصرف خرید لوازم و تجهیزات می­رسد مشروط بر­آنکه در قرارداد یا اصلاحات و الحاقات بعدی آن مبالغ ‌لوازم و تجهیزات به طور جدا از سایر اقلام قرارداد درج شده باشد، در مورد خرید داخلی حداکثر تا مبلغ صورتحساب خرید و در مورد خرید خارجی تا مجموع ارزش گمرکی کالا و حقوق ورودی و سایر پرداختهای قانونی مندرج در پروانه سبز گمرکی از پرداخت مالیات معاف است.

تبصره ۲

در مواردی که پیمانکاران خارجی تمام یا قسمتی از فعالیت پیمانکاری را به ‌اشخاص حقوقی ایرانی به‌عنوان پیمانکاران دست دوم واگذار کنند معادل مبالغی که برای تهیه لوازم و تجهیزات مذکور در قرارداد دست اول که توسط پیمانکار دست دوم خریداری می­شود و با رعایت قسمت اخیر تبصره (۱) این ماده از پیمانکار دست اول دریافت می‌گردد، از پرداخت مالیات ‌بر درآمد معاف است.

تبصره ۳

شعب و نمایندگی­‌های شرکتها و بانکهای خارجی در ایران که بدون داشتن حق انجام دادن معامله به امر بازاریابی و جمع آوری اطلاعات اقتصادی در ایران برای شرکت مادر اشتغال دارند و برای جبران مخارج خود از شرکت مادر وجوهی دریافت می­کنند نسبت به آن مشمول مالیات بر درآمد نخواهند بود.

تبصره ۴

درآمد حاصل از بهره برداری سرمایه و سایر فعالیت­هایی که ‌اشخاص حقوقی مزبور به وسیله نمایندگی از قبیل ‌شعبه، نماینده، کارگزار و امثال آنها در ایران انجام می­دهند مشمول ‌مقررات ماده (۱۰۶) این قانون خواهد بود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید اگر یک شخص حقیقی یا شرکت خارجی که در خارج از ایران زندگی یا فعالیت می‌کند، از ایران یا در ایران درآمدی به دست آورد، مالیات آن درآمد چطور تعیین می‌شود. مواردی مثل تهیه طرح ساختمان و تأسیسات، نقشه‌برداری، نقشه‌کشی، نظارت و محاسبات فنی، آموزش و کمک فنی، انتقال دانش فنی، سایر خدمات، واگذاری امتیازات و حقوق، و همچنین واگذاری فیلم‌های سینمایی (به عنوان بها یا حق نمایش یا هر عنوان دیگر) زیر این حکم می‌آیند. مالیات این درآمدها بین ده درصد تا چهل درصد مجموع پولی است که در یک سال مالیاتی به آن‌ها می‌رسد و تعیین نرخ دقیق در این بازه، به نوع فعالیت و میزان سوددهی آن‌ها بستگی دارد. البته درآمدهایی که این قانون برای تعیین مالیات آن‌ها روش دیگری معین کرده، از این حکم مستثناست. متن می‌گوید آیین‌نامه اجرایی این ماده و ضرایب تشخیص درآمد مشمول مالیات باید ظرف شش ماه از تاریخ لازم‌الاجراء شدن این قانون (۱۳۹۵/۱/۱) به پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارایی و تصویب هیات وزیران برسد.

در بخش پرداخت، کسی که این پول‌ها را می‌پردازد موظف است در هر پرداخت، مالیات متعلق را با در نظر گرفتن مبالغی که از اول سال تا آن تاریخ پرداخت کرده، کسر کند و تا پایان ماه بعد آن را به اداره امور مالیاتی بپردازد. اگر این کار انجام نشود، هم پرداخت‌کننده و هم دریافت‌کننده به صورت مشترک (متضامنا) مسئول پرداخت اصل مالیات و جریمه‌های آن هستند.

چهار تبصره هم دارد: تبصره ۱ می‌گوید در عملیات پیمانکاری، بخشی از مبلغ قرارداد که صرف خرید لوازم و تجهیزات می‌شود و در قرارداد (یا اصلاحات بعدی آن) جدا از سایر اقلام درج شده، از پرداخت مالیات معاف است؛ برای خرید داخلی حداکثر تا مبلغ صورتحساب خرید و برای خرید خارجی تا مجموع ارزش گمرکی کالا و حقوق ورودی و سایر پرداخت‌های قانونی مندرج در پروانه سبز گمرکی. تبصره ۲ همین معافیت را در حالتی مطرح می‌کند که پیمانکار خارجی تمام یا بخشی از کار را به اشخاص حقوقی ایرانی به عنوان پیمانکار دست دوم واگذار کند. تبصره ۳ می‌گوید شعبه‌ها و نمایندگی‌های شرکت‌ها و بانک‌های خارجی در ایران که حق انجام معامله ندارند و فقط به بازاریابی و جمع‌آوری اطلاعات اقتصادی برای شرکت مادر مشغول‌اند و برای جبران مخارج خود از شرکت مادر پول می‌گیرند، نسبت به آن پول مشمول مالیات بر درآمد نیستند. تبصره ۴ می‌گوید درآمد حاصل از بهره‌برداری سرمایه و سایر فعالیت‌هایی که این اشخاص حقوقی از طریق نمایندگی (شعبه، نماینده، کارگزار و مانند اینها) در ایران انجام می‌دهند، مشمول مقررات ماده ۱۰۶ این قانون است؛ متن همین مقدار را گفته و محتوای ماده ۱۰۶ را توضیح نداده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید یک شرکت ساختمانی خارجی مقیم خارج از ایران برای یک شرکت ایرانی نقشه‌کشی و نظارت فنی انجام می‌دهد و در طول یک سال مالیاتی مبلغی از ایران دریافت می‌کند. طبق این ماده، این مبلغ می‌تواند مشمول مالیات ۱۰ تا ۴۰ درصد باشد (بر پایه نوع فعالیت و سوددهی) و شرکت ایرانی پرداخت‌کننده باید در هر پرداخت، مالیات را کسر کند و تا پایان ماه بعد به اداره امور مالیاتی بپردازد.
فرض کنید یک پیمانکار خارجی تجهیزاتی را که در قرارداد به‌طور جداگانه ذکر شده، برای اجرای پروژه خریداری می‌کند. طبق تبصره ۱، بخش مربوط به خرید این لوازم و تجهیزات (در خرید داخلی تا مبلغ صورتحساب و در خرید خارجی تا مجموع ارزش گمرکی و حقوق ورودی و سایر پرداخت‌های قانونی در پروانه سبز گمرکی) از پرداخت مالیات معاف است.

سؤالات پرتکرار

نرخ مالیات درآمد اشخاص حقیقی و حقوقی خارجی مقیم خارج از ایران چقدر است؟

بر اساس همین متن، ۱۰ درصد تا ۴۰ درصد مجموع وجوهی که در یک سال مالیاتی عاید آن‌ها می‌شود، با توجه به نوع فعالیت و میزان سوددهی. تعیین نرخ دقیق و ضرایب تشخیص درآمد، طبق متن به آیین‌نامه اجرایی این ماده واگذار شده است.

چه کسی باید این مالیات را به اداره امور مالیاتی بپردازد؟

طبق همین ماده، پرداخت‌کننده وجوه مکلف است در هر پرداخت مالیات متعلق را کسر کند و تا پایان ماه بعد به اداره امور مالیاتی بپردازد. اگر این کار را نکند، هم پرداخت‌کننده و هم دریافت‌کننده به صورت متضامنا (مشترک) مسئول پرداخت اصل مالیات و جریمه‌های متعلق به آن هستند.

اگر شعبه یک شرکت خارجی در ایران فقط بازاریابی و جمع‌آوری اطلاعات اقتصادی انجام دهد و از شرکت مادر پول بگیرد، مالیات دارد؟

طبق تبصره ۳ همین ماده، اگر آن شعبه یا نمایندگی حق انجام معامله نداشته باشد و برای شرکت مادر به بازاریابی و جمع‌آوری اطلاعات اقتصادی اشتغال داشته باشد و برای جبران مخارج خود از شرکت مادر وجوهی دریافت کند، نسبت به آن وجوه مشمول مالیات بر درآمد نخواهد بود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مالیاتهای مستقیم ←