ماده ۹۱ فصل سوم قانون مالیاتهای مستقیم

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

درآمدهای حقوق به شرح زیر از پرداخت مالیات معاف است: ۱. روسا و اعضای ماموریت‌های سیاسی خارجی در ایران و روسا و اعضای هیات‌های نمایندگی فوق‌العاده دول خارجی نسبت به درآمد حقوق دریافتی از دولت متبوع خود به شرط معامله متقابل و همچنین روسا و اعضای هیات‌های نمایندگی سازمان ملل متحد و موسسات تخصصی آن در‌ایران نسبت به درآمد حقوق دریافتی از سازمان و موسسات مزبور در صورتی که تابع دولت جمهوری اسلامی ایران نباشند. ۲. روسا و اعضای ماموریت‌های کنسولی خارجی در ایران و همچنین کارمندان موسسات فرهنگی دول خارجی نسبت درآمد حقوق دریافتی از دول متبوع خود به شرط معامله متقابل. ۳. کارشناس خارجی که با موافقت دولت جمهوری اسلامی ایران از محل کمک‌های بلاعوض فنی و اقتصادی و علمی و فرهنگی دول خارجی و‌یا موسسات بین‌المللی به ایران اعزام می‌شوند نسبت به حقوق دریافتی آنان از دول متبوع یا موسسات بین‌المللی مذکور. ۴. کارمندان محلی سفارتخانه‌ها و کنسولگریها و نمایندگی‌های دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج نسبت به درآمد حقوق دریافتی از دولت‌ جمهوری اسلامی ایران در صورتی که دارای تابعیت دولت جمهوری اسلامی ایران نباشند به شرط معامله متقابل. ۵. حقوق بازنشستگی و وظیفه و مستمری و پایان خدمت و خسارت اخراج و بازخرید خدمت و وظیفه یا مستمری پرداختی به وراث و حق سنوات و حقوق ایام مرخصی استفاده نشده. ۶. هزینه سفر و فوق‌العاده مسافرت مربوط به شغل. ۷. نسخ شده است. ۸. مسکن واگذاری در محل کارگاه یا کارخانه جهت استفاده کارگران و خانه‌های ارزان قیمت سازمانی در خارج از محل کارگاه یا کارخانه که مورد ‌استفاده کارگران قرار می¬گیرد. ۹. وجوه حاصل از بیمه بابت جبران خسارت بدنی و معالجه و امثال آن. ۱۰. عیدی سالانه یا پاداش آخر سال جمعا معادل یک دوازدهم میزان معافیت مالیاتی موضوع ماده (۸۴) این قانون. ۱۱. خانه‌های سازمانی که با اجازه قانونی یا به موجب آیین‌نامه‌های خاص در اختیار ماموران کشوری گذارده می‌شود. ۱۲. وجوهی که کارفرما بابت هزینه معالجه کارکنان خود یا افراد تحت تکفل آنها مستقیما یا به وسیله حقوق‌بگیر به پزشک یا بیمارستان به استناد‌ اسناد و مدارک مثبته پرداخت کند. ۱۳. مزایای غیرنقدی پرداختی به کارکنان حداکثر معادل دو دوازدهم معافیت موضوع ماده (۸۴) این قانون. ۱۴. درآمد حقوق پرسنل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران اعم از نظامی و انتظامی، مشمولان قانون استخدامی وزارت اطلاعات و جانبازان انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی و آزادگان. ۱۵. نسخ شده است. ۱۶. نسخ شده است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده فهرست می‌کند چه نوع درآمدهایی از نوع «حقوق» (یعنی پولی که در برابر کار یا در قالب مزایای شغلی به کسی پرداخت می‌شود) از مالیات معاف است. بخشی از این معافیت‌ها مربوط به افراد وابسته به دولت‌های خارجی و سازمان‌های بین‌المللی در ایران است، مثل اعضای مأموریت‌های سیاسی و کنسولی، کارشناسان خارجی که با موافقت دولت ایران اعزام می‌شوند و کارمندان غیرایرانی نمایندگی‌های ایران در خارج؛ در بیشتر این موارد «معامله متقابل» یعنی رفتار دوطرفه و متقابل شرط شده است. بخش دیگر معافیت‌ها به کارکنان عادی مربوط می‌شود، مانند حقوق بازنشستگی و پایان خدمت و مستمری، هزینه سفر شغلی، مسکن سازمانی و خانه‌های ارزان‌قیمت کارگری، وجوه بیمه بابت خسارت بدنی و درمان، پرداخت‌های درمانی کارفرما برای کارکنان، مزایای غیرنقدی تا سقف مشخص، عیدی و پاداش آخر سال تا سقف مشخص، و حقوق پرسنل نیروهای مسلح، مشمولان قانون استخدامی وزارت اطلاعات، جانبازان و آزادگان.

در دو بند (عیدی و پاداش آخر سال، و مزایای غیرنقدی) سقف معافیت با ارجاع به «معافیت مالیاتی موضوع ماده (۸۴) این قانون» تعیین شده است؛ خودِ همین متن میزان آن معافیت را نمی‌گوید و فقط به ماده ۸۴ ارجاع می‌دهد. همچنین در بندهای ۷، ۱۵ و ۱۶ همین متن صریحاً نوشته شده که «نسخ شده است»، یعنی محتوای آن بندها در این متن ذکر نشده است.

نکته: این متن تبصره‌ای ندارد.

مصادیق واقعی

علی کارگر یک کارخانه است و کارفرما خانه‌ای در اختیار او و همکارانش در محل کارگاه گذاشته است؛ این بند می‌گوید مسکن واگذاری در محل کارگاه برای استفاده کارگران از مالیات معاف است.
مریم در یک شرکت خصوصی کار می‌کند و کارفرما هزینه معالجه او را مستقیماً به بیمارستان پرداخت کرده و اسناد آن هم موجود است؛ بر اساس این ماده، این پرداخت معاف از مالیات است.

سؤالات پرتکرار

اگر کارفرما بابت عیدی آخر سال به من پول بدهد، تا چه مبلغی مالیات ندارد؟

این متن می‌گوید عیدی سالانه یا پاداش آخر سال، در مجموع معادل یک دوازدهم معافیت مالیاتی موضوع ماده (۸۴) این قانون از مالیات معاف است. میزان دقیق آن معافیت در همین متن نیامده و به ماده ۸۴ ارجاع داده شده است.

پول بیمه‌ای که بابت آسیب بدنی گرفته‌ام مالیات دارد؟

بر اساس این ماده، وجوه حاصل از بیمه بابت جبران خسارت بدنی و معالجه و امثال آن معاف از پرداخت مالیات است.

من کارمند ایرانی سفارت ایران در خارج از کشور هستم؛ حقوقم معاف است؟

این متن، معافیت کارمندان محلی سفارت‌خانه‌ها، کنسولگری‌ها و نمایندگی‌های ایران در خارج را به شرطی گفته که دارای تابعیت دولت جمهوری اسلامی ایران نباشند و «معامله متقابل» برقرار باشد. پس برای فرد ایرانی‌تبار، این بند معافیتی را ذکر نکرده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مالیاتهای مستقیم ←