ماده ۴۶ فصل اول قانون مالیاتهای مستقیم

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

الحاقی ۱۴۰۴/۰۴/۰۸

کلیه اشخاص غیرتجاری انتقال دهنده «عین» یا «حق واگذاری محل» در خصوص انتقال دارایی های زیر مشمول مالیات بر عایدی سرمایه هستند: ۱- املاک با انواع کاربری و حق واگذاری محل ۲- انواع خودروی سواری دارای شماره انتظامی(پلاک) شخصی ۳- انواع طلا، نقره، پلاتین و مسکوکات آنها و جواهرآلات ۴- انواع ارز ۵- انواع رمزدارایی، رمزپول (به استثنای رمزریال جمهوری اسلامی ایران) و رمزارز

تبصره ۱

پس از استقرار بستر اجرایی موضوع ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، صدور صورتحساب الکترونیکی تنظیم وکالت بلاعزل با موضوع انتقال دارایی‎های موضوع بندهای (۱) و (۲) این ماده، در این قانون انتقال محسوب می‌شود و مشمول مالیات موضوع این فصل می‎‎شود و موکل اصلی یا موکلین بعدی وکالت بلاعزل مسئول پرداخت مالیات متعلق هستند. مبلغ درج شده در صورتحساب الکترونیکی موضوع ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، مبنای محاسبه عایدی سرمایه دارایی های موضوع این تبصره است. در صورت احراز عدم قصد انتقال مالکیت در موارد فوق از طریق آرای هیات های حل اختلاف مالیاتی، صورتحساب الکترونیکی فوق مشمول مالیات موضوع این فصل نمی‎‎شود. آیین‌نامه اجرایی این تبصره حداکثر یک سال پس از لازم‎ الاجرا شدن این ماده، توسط سازمان با همکاری سازمان ثبت اسناد و املاک کشور تهیه می‌شود و به تصویب هیات وزیران می‌رسد.

تبصره ۲

در این قانون و قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، صدور صورتحساب الکترونیکی تعویض شماره انتظامی (پلاک) دارایی‎های مشمول مقررات شماره گذاری، در حکم انتقال دارایی های مذکور تلقی می‌گردد.

تبصره ۳

اخذ مالیات موضوع این فصل مشروط به استقرار بستر اجرایی موضوع ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان است.

تبصره ۴

پس از استقرار بستر اجرایی موضوع ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، معاملات دارایی های موضوع بندهای (۱) و (۲) این ماده که مرتبط با فعالیت های شغلی نیستند، صرفاً مشمول مالیات موضوع این فصل هستند و مشمول مالیات موضوع ماده (۹۳) این قانون نمی شوند.

تبصره ۵

در صورت فروش دارایی های موضوع بندهای (۳)، (۴) و (۵) این ماده توسط اشخاص غیرتجاری به اشخاص موضوع اجزای (۳) و (۴) بند «ث» ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، عایدی حاصل از انتقال دارایی های مذکور از مالیات موضوع این فصل معاف است. در صورت فروش دارایی های مذکور به سایر اشخاص، کل درآمد یا وجوه دریافتی حاصل از انتقال دارایی های فوق مشمول مالیات موضوع فصل ششم باب سوم این قانون می‌شوند.

تبصره ۶

اشخاص غیرتجاری بالای هجده سال که دارایی های موضوع بند (۳) این ماده را مستقیماً از اشخاص موضوع جزء (۳) بند «ث» ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان خریداری کرده اند، می‌توانند دارایی های مذکور را به سایر اشخاص غیرتجاری انتقال دهند. ثبت انتقال مذکور با درج شماره منحصربفرد مالیاتی صورتحساب الکترونیکی خرید اولیه، در حکم صدور صورتحساب الکترونیکی است و صورتحساب الکترونیکی مذکور با درج بلاعوض بودن یا درج مبلغ معامله فوق به صورت خودکار به کارپوشه غیرتجاری خریدار منتقل می‌شود. خریدار مکلف است ظرف سی روز از تاریخ درج صورتحساب الکترونیکی در کارپوشه غیرتجاری، نسبت به اعلام پذیرش یا عدم پذیرش این صورتحساب الکترونیکی اقدام کند. عدم اظهار نظر ظرف مدت مذکور به منزله عدم تایید صورتحساب الکترونیکی مربوط می‌باشد.

تبصره ۷

عایدی سرمایه حاصل از انتقال اوراق بهادار یا کالای مورد معامله در بهابازار (بورس) ها و بازارهای خارج از بهابازار (بورس) از قبیل صندوق های کالایی، صندوق های املاک و مستغلات و گواهی سپرده سکه طلا، مشمول مالیات موضوع این فصل نمی‌باشد.

تبصره ۸

اخذ مالیات موضوع این ماده، مانع از اجرای سایر قوانین از قبیل قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز نمی‌باشد. همچنین سازمان موظف است مجموع درآمدهای موضوع این فصل متعلق به هر شخص غیرتجاری را برای وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ارسال نماید.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید اشخاص غیرتجاری که دارایی‌های فهرست‌شده را منتقل می‌کنند، مشمول «مالیات بر عایدی سرمایه» هستند. دارایی‌ها شامل املاک با انواع کاربری و حق واگذاری محل، انواع خودروی سواری پلاک شخصی، طلا، نقره، پلاتین و مسکوکات آن‌ها و جواهرآلات، انواع ارز، و انواع رمزدارایی، رمزپول و رمزارز (به استثنای رمزریال جمهوری اسلامی ایران) است.

تبصره‌ها چند شرط و استثنا را بیان می‌کنند. اجرای این مالیات مشروط به استقرار بستر اجرایی موضوع ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان است. پس از آن، صدور صورتحساب الکترونیکی برای وکالت بلاعزل درباره دارایی‌های بندهای (۱) و (۲) و همچنین تعویض پلاک دارایی‌های مشمول مقررات شماره‌گذاری، در حکم انتقال و مشمول این مالیات دانسته شده است. تبصره ۴ نیز می‌گوید معاملات دارایی‌های بندهای (۱) و (۲) که مرتبط با فعالیت شغلی نیستند، فقط مشمول مالیات این فصل هستند و مشمول ماده (۹۳) نمی‌شوند.

تبصره ۵ برای فروش دارایی‌های بندهای (۳)، (۴) و (۵) به اشخاص موضوع اجزای (۳) و (۴) بند «ث» ماده (۱۶ مکرر) معافیت از مالیات این فصل و در فروش به سایر اشخاص، ارجاع به فصل ششم باب سوم این قانون را مقرر کرده است. تبصره ۶ درباره خرید و انتقال دارایی‌های بند (۳) و مهلت سی‌روزه خریدار برای پذیرش یا عدم پذیرش صورتحساب الکترونیکی است. تبصره ۷ عایدی اوراق بهادار یا کالای مورد معامله در بورس‌ها و بازارهای خارج از بورس مانند صندوق‌های کالایی، صندوق‌های املاک و مستغلات و گواهی سپرده سکه طلا را از شمول مالیات این فصل خارج کرده است. تبصره ۸ می‌گوید این مالیات مانع اجرای قوانین دیگر مانند قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز نیست و سازمان باید مجموع درآمدهای موضوع این فصل متعلق به هر شخص غیرتجاری را برای وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی بفرستد.

مصادیق واقعی

علی می‌خواهد خودروی سواری پلاک شخصی خود را با تعویض پلاک منتقل کند. بر اساس تبصره ۲ و با توجه به شرط تبصره ۳، صدور صورتحساب الکترونیکی تعویض پلاک در حکم انتقال این دارایی و مشمول مالیات این فصل است.
مریم مقداری طلا دارد و آن را به یک شخص غیرتجاری دیگر می‌فروشد که از اشخاص موضوع اجزای (۳) و (۴) بند «ث» ماده (۱۶ مکرر) نیست. طبق تبصره ۵، کل درآمد یا وجوه دریافتی این انتقال مشمول مالیات فصل ششم باب سوم این قانون می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر ملکی را بفروشم، مشمول این مالیات می‌شوم؟

این ماده اشخاص غیرتجاری انتقال‌دهنده املاک با انواع کاربری و حق واگذاری محل را مشمول مالیات بر عایدی سرمایه می‌داند؛ اما تبصره ۳ اخذ این مالیات را مشروط به استقرار بستر اجرایی موضوع ماده (۱۶ مکرر) قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان کرده است.

تعویض پلاک خودرو چه حکمی دارد؟

طبق تبصره ۲، صدور صورتحساب الکترونیکی تعویض شماره انتظامی (پلاک) دارایی‌های مشمول مقررات شماره‌گذاری، در حکم انتقال آن دارایی‌ها تلقی می‌شود.

آیا خریدار طلا یا سکه باید صورتحساب را تأیید کند؟

طبق تبصره ۶، در انتقال دارایی‌های بند (۳) توسط اشخاص غیرتجاری بالای هجده سال که خرید اولیه را مستقیم از اشخاص موضوع جزء (۳) بند «ث» ماده (۱۶ مکرر) انجام داده‌اند، خریدار باید ظرف سی روز از درج صورتحساب الکترونیکی در کارپوشه غیرتجاری، پذیرش یا عدم پذیرش را اعلام کند؛ عدم اظهار نظر در این مدت به منزله عدم تأیید صورتحساب الکترونیکی است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مالیاتهای مستقیم ←