ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اصلاحی ۱۴۰۲/۰۲/۱۰

آرای هیأت‌های تخصصی و هیأت عمومی در ابطال و عدم ابطال مصوبات موضوع بند (۱) ماده (۱۲) این قانون، در رسیدگی و تصمیم گیری مراجع قضائی و اداری، معتبر و ملاک عمل است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید وقتی هیأت‌های تخصصی یا هیأت عمومی دیوان عدالت اداری تصمیم می‌گیرند که یک «مصوبه» (مقررات، بخشنامه، آیین‌نامه و مانند آن) باطل است یا باطل نیست، آن تصمیم برای همهٔ مراجع قضائی و اداری معتبر است و آن‌ها باید بر اساس آن عمل کنند.

منظور از «مصوبات موضوع بند (1) ماده (12) این قانون» همان نوع مصوباتی است که در آن بند مشخص شده؛ متن همین ماده فقط به آن بند ارجاع داده و خودش توضیح نمی‌دهد که آن مصوبات چه چیزهایی هستند، پس محتوای آن بند از همین متن قابل فهم نیست.

به زبان ساده‌تر: یک دادگاه یا اداره نمی‌تواند برخلاف نظر قطعی دیوان دربارهٔ ابطال یا عدم ابطال چنین مصوباتی عمل کند. این ماده دربارهٔ «چگونگی ابلاغ» یا «زمان اثرگذاری» این آرا چیزی نمی‌گوید و در این متن توضیحی دربارهٔ آن نیامده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید هیأت عمومی دیوان عدالت اداری رأی بدهد که یک بخشنامهٔ اداری باطل است. اگر بعداً «علی» در یک پرونده به همان بخشنامه استناد کند، مرجعی که به پروندهٔ او رسیدگی می‌کند باید رأی دیوان را معتبر بداند و بر اساس آن تصمیم بگیرد.
فرض کنید هیأت تخصصی دیوان رأی بدهد که یک آیین‌نامه باطل نیست. اگر «مریم» در یک اداره بر ابطال آن آیین‌نامه پافشاری کند، آن اداره با تکیه بر این ماده می‌تواند همان رأی را ملاک عمل قرار دهد.

سؤالات پرتکرار

این ماده می‌گوید رأی دیوان برای چه کسانی لازم‌الاجراست؟

برای مراجع قضائی و اداری؛ یعنی دادگاه‌ها و اداره‌ها باید رأی هیأت‌های تخصصی یا هیأت عمومی دربارهٔ ابطال یا عدم ابطال این مصوبات را معتبر بدانند و بر اساس آن عمل کنند.

این ماده دربارهٔ چه نوع مصوباتی حرف می‌زند؟

دربارهٔ مصوبات موضوع بند (1) ماده (12) همین قانون. متن این ماده فقط به آن بند ارجاع داده و خودش نمی‌گوید آن بند شامل چه مصوباتی است.

آیا از این ماده می‌فهمیم رأی دیوان از چه زمانی اثر دارد یا چگونه ابلاغ می‌شود؟

نه؛ این ماده فقط می‌گوید این آرا معتبر و ملاک عمل هستند و دربارهٔ زمان اثرگذاری یا شیوهٔ ابلاغ آن‌ها چیزی نگفته است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون دیوان عدالت اداری ←
ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری — لویادسک