ماده ۱۸ مکرر قانون ثبت اسناد و املاک

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

الحاقی ۱۳۵۱/۱۰/۱۸

در صورت فوت معترض به ثبت اعم از اینکه تاریخ فوت قبل یا بعد از اجراﻯ این قانون باشد هرگاه معترض علیه نتواند تمام یا بعض از وراث را معرفی نماید به تقاضاﻯ او به شرح زیر اقدام میشود: ۱ - در مورد اول - دادگاه مراتب را به دادستان محل ابلاغ میکند که در صورت وجود وراث محجور نسبت به نصب قیم و تعقیب دعوﻯ اقدام شود و به علاوه موضوع و جریان دعوﻯ را سه دفعه متوالی در یکی از روزنامه هاﻯ کثیرالانتشار مرکز و یکی از روزنامه هاﻯ محل یا نزدیک مقر دادگاه آگهی مینماید چنانچه ظرف نود روز از تاریخ انتشار آخرین آگهی دعوﻯ تعقیب نشود قرار سقوط دعوﻯ صادر گردد. ابلاغ قرار مزبور یک نوبت در یکی از روزنامه هاﻯ محل یا نزدیک مقر دادگاه آگهی خواهد شد و اگر ظرف مدت مقرر از قرار صادر پژوهش خواهی نشود قرار مزبور قطعی و لازم‌الاجرا است. ۲ - در مورد دوم - بوراث شناخته شده اخطار میشود در صورتی که در مقام تعقیب دعوﻯ باشد ظرف پنج روز از تاریخ ابلاغ اخطاریه به تقدیم درخواست تعقیب مبادرت کند. در مورد وراث شناخته نشده و همچنین وراث شناخته شده که با صدور و ابلاغ اخطاریه دعوﻯ را مسکوت گذاشته باشد به طریق مذکور در بند یک عمل خواهد شد.

تبصرهالحاقی ۱۳۵۱/۱۰/۱۸

هرگاه دعوﻯ از طرف یکی از وراث تعقیب شود درخواست دهنده باید دلیل مثبت وراثت خود را پیوست و میزان سهم‌الارث خود را صریحاً در برگ درخواست قید نماید. در مواردی که درخواست تعقیب فاقد شرایط فوق باشد به متقاضی اخطار میشود که ظرف پنج روز از تاریخ ابلاغ درخواست خود را تکمیل کند در صورت عدم تکمیل اگر مدت مقرر در بند یک ماده ۱۸ مکرر منقضی شده باشد قرار سقوط دعوﻯ صادر خواهد شد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ حالتی است که کسی که به ثبت ملک یا سند اعتراض کرده فوت می‌کند؛ چه فوت او قبل از اجرای این قانون باشد و چه بعد از آن. اگر طرف مقابل او (معترض‌علیه) نتواند همه یا بعضی از ورثه را معرفی کند، به درخواست او طبق این ماده اقدام می‌شود. متن، دو بند جدا دارد که با عبارت «در مورد اول» و «در مورد دوم» آمده است و خودِ متن این دو مورد را به‌روشنی از هم توضیح نداده است.

در بند ۱ مقرر شده دادگاه مراتب را به دادستان محل ابلاغ می‌کند تا در صورت وجود ورثه محجور، نسبت به نصب قیم و تعقیب دعوا اقدام شود. همچنین موضوع و جریان دعوا سه دفعه متوالی در یکی از روزنامه‌های کثیرالانتشار مرکز و یکی از روزنامه‌های محل یا نزدیک مقر دادگاه آگهی می‌شود. اگر ظرف نود روز از تاریخ انتشار آخرین آگهی دعوا تعقیب نشود، قرار سقوط دعوا صادر می‌شود. ابلاغ این قرار یک نوبت در یکی از روزنامه‌های محل یا نزدیک مقر دادگاه آگهی می‌شود و اگر ظرف مدت مقرر از قرار صادرشده پژوهش‌خواهی نشود، قرار قطعی و لازم‌الاجرا است. مدت مقرر در متن به‌روشنی ذکر نشده است.

در بند ۲، به ورثه شناخته‌شده اخطار می‌شود که اگر در مقام تعقیب دعوا هستند، ظرف پنج روز از تاریخ ابلاغ اخطاریه، درخواست تعقیب بدهند. دربارهٔ ورثه شناخته‌نشده و همچنین ورثه شناخته‌شده‌ای که با صدور و ابلاغ اخطاریه دعوا را مسکوت گذاشته باشد، به طریق مذکور در بند یک عمل می‌شود. در تبصره آمده اگر دعوا از طرف یکی از وراث تعقیب شود، درخواست‌دهنده باید دلیل مثبت وراثت خود را پیوست کند و میزان سهم‌الارث خود را صریحاً در برگ درخواست قید کند. اگر درخواست تعقیب این شرایط را نداشته باشد، به متقاضی اخطار می‌شود که ظرف پنج روز از تاریخ ابلاغ، درخواست خود را تکمیل کند؛ در صورت عدم تکمیل، اگر مدت مقرر در بند یک ماده ۱۸ مکرر منقضی شده باشد، قرار سقوط دعوا صادر خواهد شد.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی به ثبت ملکی اعتراض کرده اما فوت می‌کند و مریم که طرف اوست نمی‌داند همه ورثه چه کسانی هستند. مریم از دادگاه می‌خواهد طبق این ماده اقدام شود. دادگاه موضوع را به دادستان ابلاغ می‌کند و آگهی‌ها منتشر می‌شود؛ اگر تا نود روز از آخرین آگهی کسی دعوا را تعقیب نکند، قرار سقوط دعوا صادر می‌شود.
اگر یکی از وراث مثل حسن بخواهد دعوا را تعقیب کند، باید دلیل مثبت وراثت خود را پیوست کند و میزان سهم‌الارث خود را در برگ درخواست بنویسد. اگر این شرایط را رعایت نکند، به او پنج روز فرصت داده می‌شود تا درخواستش را تکمیل کند.

سؤالات پرتکرار

اگر معترض فوت کند و طرف مقابل نتواند همه ورثه را معرفی کند، چه اتفاقی می‌افتد؟

به تقاضای او، دادگاه طبق این ماده اقدام می‌کند؛ در بند ۱ مراتب به دادستان ابلاغ و موضوع آگهی می‌شود و اگر ظرف نود روز از آخرین آگهی دعوا تعقیب نشود، قرار سقوط دعوا صادر می‌شود.

ورثه شناخته‌شده بعد از اخطار چه مهلتی دارند؟

اگر در مقام تعقیب دعوا باشند، باید ظرف پنج روز از تاریخ ابلاغ اخطاریه، درخواست تعقیب بدهند.

اگر یکی از ورثه بخواهد دعوا را تعقیب کند، همراه درخواست چه چیزی لازم است؟

باید دلیل مثبت وراثت خود را پیوست کند و میزان سهم‌الارث خود را صریحاً در برگ درخواست قید کند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون ثبت اسناد و املاک ←