ماده ۱۳ مکرر قانون ثبت اسناد و املاک

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

(منسوخ ۱۳۲۲/۰۳/۱۰)- در مورد اعیانی که زارعین در املاک مزروعی متعلق بغیر دارند و به بیع اصل ملک یا مستقلاً مجهول المالک اعلان شده است تقاضای ثبت از طرف زارعین نسبت به اعیانی مزبور با همان حق الثبت معمولی و بدون تادیه وجه علاوه مقرر در ماده ۱۳ اصلاحی مصوب ۷ مرداد ۳۱۲ [۱۳۱۲] قبول خواهد شد اگرچه قیمت آن بیش از دو هزار ریال باشد. ‌تبصره ۱ (منسوخ ۱۳۱۳/۰۳/۱۵)- در مورد این ماده مقصود از زارعین کلیه ساکنین املاک مزروعی است اگرچه شغل آن ها زراعت نباشد به استثنای مالک اصل رقبه.

تبصره ۲

(منسوخ ۱۳۱۳/۰۳/۱۵)- کلیه املاکی که مجهول المالک اعلان شده یا در سال ۳۱۳ [۱۳۱۳] مجهول المالک اعلان شود چنانچه تا آخر اسفند ۳۱۳ [۱۳۱۳] تقاضای ثبت آن بشود از پرداخت وجه علاوه مقرر در ماده ۱۳ اصلاحی معاف بوده و همان حق الثبت معمولی اخذ خواهد شد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این متن دربارهٔ «اعیانی» است؛ یعنی ساختمان‌ها و بناهایی که کشاورزان روی زمین زراعی متعلق به شخص دیگر ساخته یا دارند. بر اساس همین متن، اگر اصل آن ملک زراعی — چه از راه فروش و چه به‌طور مستقل — «مجهول‌المالک» اعلام شده باشد، کشاورزان می‌توانند برای ثبت اعیانی خود درخواست بدهند و در این حالت فقط همان حق‌الثبت معمولی از آن‌ها گرفته می‌شود و لازم نیست مبلغ اضافه‌ای که در ماده ۱۳ اصلاحی گفته شده بپردازند؛ حتی اگر ارزش آن اعیانی بیشتر از دو هزار ریال باشد.

تبصره ۱ توضیح می‌دهد که منظور از «زارعین» همهٔ کسانی است که در زمین‌های زراعی ساکن‌اند، حتی اگر شغلشان کشاورزی نباشد؛ تنها کسی که از این تعریف بیرون است، مالک خود زمین (مالک اصل رقبه) است. تبصره ۲ هم می‌گوید املاکی که مجهول‌المالک اعلام شده‌اند یا در سال ۱۳۱۳ اعلام شوند، اگر تا پایان اسفند ۱۳۱۳ درخواست ثبتشان داده شود، از پرداخت آن وجه اضافه معاف‌اند و فقط حق‌الثبت معمولی گرفته می‌شود.

نکتهٔ مهم: در خود همین متن، برای ماده و هر دو تبصرهٔ آن عبارت «منسوخ» همراه با تاریخ (۱۳۲۲/۰۳/۱۰ برای ماده و ۱۳۱۳/۰۳/۱۵ برای تبصره‌ها) نوشته شده است. همچنین در متن به «ماده ۱۳ اصلاحی» ارجاع داده شده، اما محتوای آن ماده در این متن نیامده است.

مصادیق واقعی

علی در زمین زراعی متعلق به مریم خانه‌ای ساخته و در آن زندگی می‌کند. اگر اصل آن زمین مجهول‌المالک اعلام شود، علی می‌تواند برای ثبت ساختمان خود درخواست بدهد و بر اساس این متن فقط حق‌الثبت معمولی می‌پردازد، نه وجه اضافه.
حسن که شغلش کشاورزی نیست ولی در یک ملک زراعی ساکن است، طبق تبصره ۱ در حکم «زارع» به حساب می‌آید؛ مگر اینکه خودش مالک اصل زمین باشد.

سؤالات پرتکرار

منظور از «اعیانی» در این متن چیست؟

همان بناها و ساختمان‌هایی که کشاورزان روی زمین زراعی متعلق به شخص دیگر دارند یا ساخته‌اند.

چه کسی طبق این متن «زارع» حساب نمی‌شود؟

طبق تبصره ۱، مالک اصل زمین (مالک اصل رقبه) از تعریف زارعین بیرون است.

اگر ارزش اعیانی من بیشتر از دو هزار ریال باشد، چه می‌شود؟

در همین متن آمده که درخواست ثبت پذیرفته می‌شود حتی اگر قیمت آن بیش از دو هزار ریال باشد و همان حق‌الثبت معمولی گرفته می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون ثبت اسناد و املاک ←