ماده ۱۶۷ بخش ۸ قانون تجارت

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

مجمع عمومی فوق‌العاده که افزایش سرمایه را از طریق فروش سهام جدید تصویب می‌کند یا اجازه آن را به هیات مدیره می‌دهد، میتواند حق تقدم صاحبان سهام را نسبت به پذیره‌نویسی تمام یا قسمتی از سهام جدید از آنان سلب کند به شرط آن که چنین تصمیمی پس از قرائت گزارش هیات مدیره و گزارش بازرس یا بازرسان شرکت اتخاذ گردد وگرنه باطل خواهد بود. ‌تبصره - گزارش هیات مدیره مذکور در این ماده باید مشتمل بر توجیه لزوم افزایش سرمایه و سلب حق تقدم از سهامداران و معرفی شخص یا‌اشخاصی که سهام جدید برای تخصیص به آنها در نظر گرفته شده است و تعداد و قیمت اینگونه سهام و عواملی که در تعیین قیمت در نظر گرفته شده است باشد. گزارش بازرس یا بازرسان باید حاکی از تایید عوامل و جهاتی باشد که در گزارش هیات مدیره ذکر شده است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ افزایش سرمایهٔ شرکت از راه فروش سهام جدید است. وقتی مجمع عمومی فوق‌العاده افزایش سرمایه را تصویب می‌کند یا اجازهٔ آن را به هیات مدیره می‌دهد، می‌تواند حق تقدم سهامداران فعلی را برای خرید تمام یا بخشی از سهام جدید از آن‌ها بگیرد. اما این کار فقط در صورتی درست است که تصمیم پس از خواندن گزارش هیات مدیره و گزارش بازرس یا بازرسان شرکت گرفته شده باشد؛ در غیر این صورت آن تصمیم باطل است.

تبصرهٔ همین ماده می‌گوید گزارش هیات مدیره باید چند چیز را روشن کند: چرا افزایش سرمایه لازم است، چرا حق تقدم سهامداران سلب می‌شود، سهام جدید به چه شخص یا اشخاصی داده می‌شود، تعداد و قیمت این سهام چقدر است و چه عواملی در تعیین قیمت در نظر گرفته شده است. گزارش بازرس یا بازرسان هم باید این عوامل و جهاتی را که در گزارش هیات مدیره آمده تأیید کند.

مصادیق واقعی

شرکتی می‌خواهد سرمایه‌اش را با فروش سهام جدید زیاد کند. مریم که سهامدار قدیمی است انتظار دارد به نسبت سهامش بتواند سهام جدید بخرد. اگر مجمع عمومی فوق‌العاده پس از خواندن گزارش هیات مدیره و گزارش بازرس تصمیم بگیرد این حق تقدم از مریم و دیگر سهامداران گرفته شود، آن تصمیم قابل اجراست؛ ولی اگر بدون خواندن این دو گزارش گرفته شود، باطل است.
در همان شرکت، گزارش هیات مدیره باید بنویسد سهام جدید برای چه کسانی و به چه تعداد و چه قیمتی در نظر گرفته شده و چه عواملی در تعیین این قیمت مؤثر بوده است. بازرس شرکت هم باید همین موارد را تأیید کند.

سؤالات پرتکرار

حق تقدم سهامداران یعنی چه؟

همین متن توضیح نمی‌دهد که حق تقدم چیست؛ فقط می‌گوید مجمع می‌تواند این حق را برای پذیره‌نویسی تمام یا قسمتی از سهام جدید از سهامداران سلب کند.

اگر تصمیم به سلب حق تقدم بدون خواندن گزارش‌ها گرفته شود چه می‌شود؟

بر اساس همین متن، چنین تصمیمی باطل خواهد بود.

گزارش هیات مدیره باید شامل چه چیزهایی باشد؟

طبق تبصره، باید توجیه لزوم افزایش سرمایه و سلب حق تقدم از سهامداران، معرفی شخص یا اشخاصی که سهام جدید برای آن‌ها در نظر گرفته شده، تعداد و قیمت این سهام و عواملی که در تعیین قیمت در نظر گرفته شده را داشته باشد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون تجارت ←