ماده ۳۹۸ باب نهم قانون تجارت

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

قائم‌مقام تجارتی بدون اذن رئیس تجارتخانه نمی‌تواند کسی را در کلیه کارهای تجارتخانه نایب خود قرار دهد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ «قائم‌مقام تجارتی» است؛ یعنی شخصی که از طرف یک تاجر یا تجارتخانه، نمایندگی و ادارهٔ کارها را بر عهده دارد. بر اساس این متن، چنین شخصی نمی‌تواند بدون اجازهٔ رئیس تجارتخانه، فرد دیگری را به‌عنوان نایب خود برای همهٔ کارهای تجارتخانه تعیین کند.

نکته‌ای که در متن آمده این است که این محدودیت به «کلیه کارهای تجارتخانه» مربوط است؛ یعنی نایب گذاشتن برای تمام امور. متن دربارهٔ حالتی که قائم‌مقام فقط برای بخشی از کارها یا یک کار مشخص کسی را نایب کند، چیزی نمی‌گوید و این موضوع در این ماده روشن نیست. همچنین این ماده مشخص نمی‌کند که اگر کسی بدون اجازه چنین کاری کند، چه نتیجه یا مسئولیتی دارد.

مصادیق واقعی

علی قائم‌مقام تجارتی یک تجارتخانه است. او می‌خواهد برای مدتی سفر کند و مریم را به‌عنوان نایب خودش برای سرپرستی همهٔ کارهای تجارتخانه تعیین کند. طبق این ماده، او بدون اجازهٔ رئیس تجارتخانه نمی‌تواند این کار را بکند.
مریم قائم‌مقام تجارتی است و می‌خواهد تمام امور تجارتخانه را به شخص دیگری بسپارد. اگر رئیس تجارتخانه اجازه بدهد، این کار ممکن می‌شود؛ در غیر این صورت، این ماده چنین تعیین نایبی را منع کرده است.

سؤالات پرتکرار

قائم‌مقام تجارتی چه کسی است؟

این متن فقط عنوان «قائم‌مقام تجارتی» را به کار برده و توضیحی دربارهٔ تعریف یا شرایط آن نداده است؛ بنابراین از همین متن نمی‌توان تعریف دقیق آن را برداشت کرد.

آیا قائم‌مقام تجارتی می‌تواند برای همهٔ کارهای تجارتخانه فرد دیگری را نایب خود کند؟

نه، بدون اجازهٔ رئیس تجارتخانه نمی‌تواند چنین کاری کند؛ یعنی برای تعیین نایب در کلیهٔ کارهای تجارتخانه، اجازهٔ رئیس لازم است.

اگر قائم‌مقام فقط برای یک کار مشخص کسی را نایب کند، حکم چیست؟

این ماده فقط حالت «کلیه کارهای تجارتخانه» را گفته و دربارهٔ واگذاری بخشی از کارها یا یک کار مشخص چیزی بیان نکرده است؛ پس از این متن نمی‌توان دربارهٔ آن نتیجه گرفت.

مشاهدهٔ متن کامل قانون تجارت ←
ماده ۳۹۸ باب نهم قانون تجارت — لویادسک