ماده ۵۷ قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

بیمه مرکزی بر حسن اجرای این قانون نظارت نموده و در صورت قصور یا تخلف هر یک از شرکت‌های بیمه در اجرای قانون، اقدامات زیر را به‌عمل می‌آورد. اعمال موارد زیر متناسب با نوع قصور یا تخلف و تعدد و تکرار آن به موجب آیین‌نامه‌ای است که به پیشنهاد بیمه مرکزی و تایید شورای‌عالی بیمه به تصویب هیات‌وزیران می‌رسد: الف - توبیخ کتبی مدیران شرکت بیمه ب - سلب صلاحیت حرفه‌ای مسئول فنی یا مدیر یا معاون فنی یا مدیرعامل یا هیات‌مدیره شرکت بیمه، برای حداکثر پنج‌سال با تایید شورای‌عالی بیمه پ - سلب صلاحیت افراد موضوع بند(ب) به‌طور دائم با تایید شورای عالی بیمه ت - محکوم نمودن شرکت بیمه به پرداخت جریمه نقدی حداکثر تا مبلغ بیست برابر حداقل تعهدات بدنی موضوع ماده(۸) این قانون در زمان پرداخت ث - تعلیق فعالیت شرکت بیمه در یک یا چند رشته بیمه برای حداکثر یک‌سال با تایید شورای‌عالی بیمه ج - لغو پروانه فعالیت در یک یا چند رشته بیمه به‌طور دائم با تایید شورای عالی بیمه

تبصره ۱

در مورد بندهای(ت)، (ث) و (ج) این ماده، بیمه مرکزی نظر مشورتی و تخصصی اتحادیه بیمه‌گران ایران را قبل از اتخاذ تصمیم، اخذ می‌کند. چنانچه اتحادیه ظرف مدت پانزده روز از تاریخ دریافت نامه بیمه مرکزی، کتباً نظر خود را اعلام نکند بیمه مرکزی راساً اقدام می‌کند.

تبصره ۲

در صورت سلب صلاحیت اکثریت هیات‌مدیره شرکت بیمه حسب اعلام بیمه مرکزی، بیمه مرکزی با تایید شورای‌عالی بیمه می‌تواند برای اداره امور شرکت فرد واجد شرایطی را به‌عنوان سرپرست شرکت بیمه تا زمان تعیین و تایید اعضای جدید هیات‌مدیره منصوب کند. صاحبان سهام شرکت بیمه(مجمع) موظفند حداکثر ظرف مدت یک‌ماه اعضای هیات‌مدیره جدید خود را معرفی کنند تا پس از تایید توسط بیمه مرکزی جایگزین اعضای قبلی سلب صلاحیت‌شده شوند و براساس قانون تجارت شرکت را اداره کنند. سرپرست جدید منصوب تا زمان جایگزینی اعضای هیات‌مدیره جدید دارای اختیارات هیات‌مدیره شرکت است و مسئولیت کلیه اقدامات او برعهده بیمه مرکزی است. حقوق و مزایای سرپرست منصوب تا تعیین مدیرعامل که حداکثر سه‌ماه می‌باشد توسط بیمه مرکزی پیشنهاد و پس از تصویب مجمع شرکت به سرپرست منصوب پرداخت می‌شود.

تبصره ۳

جریمه موضوع بند (ت) این ماده به حساب اختصاصی صندوق نزد خزانه‌داری کل واریز و با پیش‌بینی در بودجه‌های سنواتی به صندوق مذکور تخصیص داده می‌شود. عدم پرداخت جریمه از سوی شرکت بیمه در حکم تصرف غیرقانونی در وجوه عمومی است.

تبصره ۴

نحوه وصول، تخفیف و یا بخشودگی جریمه موضوع بند (ت) این ماده به موجب آیین‌نامه‌ای است که ظرف مدت شش‌ماه از تاریخ ابلاغ این قانون به پیشنهاد بیمه مرکزی پس از تایید شورای‌عالی بیمه به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌رسد.

تبصره ۵

رسیدگی به اعتراض شرکت‌های بیمه در خصوص تصمیم بیمه مرکزی یا شورای‌عالی بیمه مبنی بر اعمال مجازات‌های مندرج در این ماده (به‌جز بند«الف») برعهده کمیسیونی متشکل از یک‌نفر قاضی دادگستری با انتخاب رئیس قوه قضائیه (به‌عنوان رئیس کمیسیون)، نماینده بیمه مرکزی و یک‌نفر نماینده اتحادیه (سندیکای) بیمه‌گران می‌باشد. تصمیم‌گیری کمیسیون مذکور با اکثریت آرای اعضاء، لازم‌الاجراء و ظرف مدت بیست روز از تاریخ ابلاغ حسب مورد قابل اعتراض در مرجع قضایی ذی‌صلاح است. دبیرخانه این کمیسیون در بیمه مرکزی مستقر می‌باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید نظارت بر اجرای این قانون بر عهدهٔ بیمه مرکزی است. اگر شرکت بیمه کوتاهی یا تخلف کند، بیمه مرکزی می‌تواند متناسب با نوع، تعداد و تکرار آن، اقدام‌هایی انجام دهد؛ از جمله توبیخ کتبی مدیران، سلب صلاحیت حرفه‌ای مسئول فنی یا مدیر یا معاون فنی یا مدیرعامل یا هیات‌مدیره برای حداکثر پنج سال، سلب صلاحیت دائم، جریمه نقدی حداکثر تا بیست برابر حداقل تعهدات بدنی موضوع ماده (۸) این قانون در زمان پرداخت، تعلیق فعالیت در یک یا چند رشته بیمه برای حداکثر یک سال، و لغو پروانه فعالیت در یک یا چند رشته بیمه به‌طور دائم. در برخی از این موارد، تأیید شورای عالی بیمه ذکر شده و نحوهٔ اعمال این اقدام‌ها بر اساس آیین‌نامه‌ای است که با پیشنهاد بیمه مرکزی و تأیید شورای عالی بیمه به تصویب هیات‌وزیران می‌رسد.

تبصره‌های ۱ تا ۳ ترتیب کار را روشن‌تر می‌کنند: برای بندهای مربوط به جریمه نقدی، تعلیق و لغو پروانه، بیمه مرکزی پیش از تصمیم نظر مشورتی و تخصصی اتحادیه بیمه‌گران ایران را می‌گیرد؛ اگر اتحادیه تا ۱۵ روز کتباً نظر ندهد، بیمه مرکزی خودش اقدام می‌کند. اگر اکثریت هیات‌مدیره یک شرکت بیمه سلب صلاحیت شوند، بیمه مرکزی با تأیید شورای عالی بیمه می‌تواند برای ادارهٔ شرکت سرپرست منصوب کند. صاحبان سهام باید حداکثر تا یک‌ماه اعضای جدید هیات‌مدیره را معرفی کنند تا پس از تأیید بیمه مرکزی جایگزین شوند. سرپرست تا زمان جایگزینی اختیارات هیات‌مدیره را دارد و مسئولیت اقدامات او بر عهدهٔ بیمه مرکزی است. حقوق و مزایای سرپرست تا تعیین مدیرعامل، که حداکثر سه‌ماه است، به پیشنهاد بیمه مرکزی و پس از تصویب مجمع پرداخت می‌شود. جریمهٔ بند یادشده به حساب اختصاصی صندوق نزد خزانه‌داری کل واریز می‌شود و عدم پرداخت آن در حکم تصرف غیرقانونی در وجوه عمومی است.

تبصره‌های ۴ و ۵ به جزئیات بیشتر می‌پردازند: نحوهٔ وصول، تخفیف یا بخشودگی جریمهٔ نقدی موضوع بند (ت) طبق آیین‌نامه‌ای است که ظرف شش‌ماه از تاریخ ابلاغ این قانون، به پیشنهاد بیمه مرکزی پس از تأیید شورای عالی بیمه، به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌رسد. همچنین شرکت‌های بیمه می‌توانند به تصمیم بیمه مرکزی یا شورای عالی بیمه دربارهٔ این مجازات‌ها، به‌جز بند (الف)، اعتراض کنند. رسیدگی به این اعتراض بر عهدهٔ کمیسیونی است با یک قاضی دادگستری به انتخاب رئیس قوه قضائیه به‌عنوان رئیس، نماینده بیمه مرکزی و یک نماینده اتحادیه بیمه‌گران. تصمیم این کمیسیون با اکثریت آرا لازم‌الاجراست و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ، حسب مورد، در مرجع قضایی ذی‌صلاح قابل اعتراض است. دبیرخانه این کمیسیون در بیمه مرکزی مستقر است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی مدیرعامل یک شرکت بیمه است و شرکت در اجرای این قانون کوتاهی یا تخلف می‌کند. طبق این متن، بیمه مرکزی می‌تواند متناسب با نوع و تکرار تخلف، از توبیخ کتبی مدیران تا سلب صلاحیت حرفه‌ای علی برای حداکثر پنج سال را در نظر بگیرد؛ برای سلب صلاحیت، تأیید شورای عالی بیمه ذکر شده است.
فرض کنید اکثریت هیات‌مدیره یک شرکت بیمه سلب صلاحیت شوند. طبق تبصره ۲، بیمه مرکزی با تأیید شورای عالی بیمه می‌تواند برای ادارهٔ شرکت سرپرست منصوب کند و صاحبان سهام باید حداکثر تا یک‌ماه اعضای جدید هیات‌مدیره را معرفی کنند.

سؤالات پرتکرار

اگر شرکت بیمه تخلف کند، بیمه مرکزی چه کارهایی می‌تواند انجام دهد؟

طبق این متن، بیمه مرکزی می‌تواند متناسب با نوع، تعدد و تکرار تخلف، اقدام‌هایی مانند توبیخ کتبی مدیران، سلب صلاحیت حرفه‌ای برای حداکثر پنج سال، سلب صلاحیت دائم، جریمه نقدی، تعلیق فعالیت در یک یا چند رشته بیمه برای حداکثر یک سال، یا لغو پروانه فعالیت در یک یا چند رشته بیمه را انجام دهد.

آیا قبل از جریمه، تعلیق یا لغو پروانه، نظر اتحادیه بیمه‌گران گرفته می‌شود؟

بله. برای بندهای مربوط به جریمه نقدی، تعلیق و لغو پروانه، بیمه مرکزی نظر مشورتی و تخصصی اتحادیه بیمه‌گران ایران را قبل از تصمیم می‌گیرد. اگر اتحادیه ظرف پانزده روز از تاریخ دریافت نامه، کتباً نظر خود را اعلام نکند، بیمه مرکزی خودش اقدام می‌کند.

شرکت بیمه به تصمیم بیمه مرکزی یا شورای عالی بیمه دربارهٔ این مجازات‌ها کجا می‌تواند اعتراض کند؟

به‌جز بند (الف)، رسیدگی به اعتراض بر عهدهٔ کمیسیونی است متشکل از یک قاضی دادگستری به انتخاب رئیس قوه قضائیه به‌عنوان رئیس، نماینده بیمه مرکزی و یک نماینده اتحادیه بیمه‌گران. تصمیم کمیسیون با اکثریت آرا لازم‌الاجراست و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ، حسب مورد، در مرجع قضایی ذی‌صلاح قابل اعتراض است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه ←