ماده ۴ قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در صورت وقوع حادثه و ایجاد خسارت بدنی یا مالی برای شخص ثالث: الف - در صورتی که وسیله نقلیه مسبب حادثه، دارای بیمه‌نامه موضوع این قانون باشد، جبران خسارت‌های وارد شده در حدود مقررات این قانون بر عهده بیمه‌گر است. در صورت نیاز به طرح دعوی در خصوص مطالبه خسارت، زیان‌دیده یا قائم‌مقام وی دعوی را علیه بیمه‌گر و مسبب حادثه طرح می‌کند. این حکم، نافی مسئولیت‌های کیفری راننده مسبب حادثه نیست. ب - در صورتی که وسیله نقلیه، فاقد بیمه‌نامه موضوع این قانون یا مشمول یکی از موارد مندرج در ماده (۲۱) این قانون باشد، خسارت‌های بدنی وارده توسط صندوق با رعایت ماده (۲۵) این قانون جبران می‌شود. در صورت نیاز به طرح دعوی در این خصوص، زیان‌دیده یا قائم‌مقام وی دعوی را علیه راننده مسبب حادثه و صندوق طرح می‌کند. پ - در صورتی که خودرو، فاقد بیمه‌نامه موضوع این قانون بوده و وسیله نقلیه با اذن مالک در اختیار راننده مسبب حادثه قرار گرفته باشد، در صورتی که مالک، شخص حقوقی باشد، به جزای نقدی معادل بیست‌درصد(۲۰%) و در صورتی که مالک شخص حقیقی باشد به جزای نقدی معادل ده درصد(۱۰%) مجموع خسارات بدنی وارد شده محکوم می‌شود. مبلغ مذکور به حساب درآمدهای اختصاصی صندوق نزد خزانه‌داری کل کشور واریز می‌شود و با پیش‌بینی در بودجه‌های سالانه، صددرصد(۱۰۰%) آن به صندوق اختصاص می‌یابد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید وقتی حادثه‌ای با وسیله نقلیه رخ می‌دهد و به شخص ثالث خسارت بدنی یا مالی می‌رسد، چه کسی باید خسارت را جبران کند.

اگر وسیله نقلیه‌ای که باعث حادثه شده بیمه‌نامه موضوع این قانون داشته باشد، جبران خسارت در حدود مقررات این قانون بر عهده بیمه‌گر است. اگر لازم باشد دادخواست بدهند، زیان‌دیده یا کسی که جای او را گرفته، شکایت را علیه بیمه‌گر و کسی که باعث حادثه شده مطرح می‌کند. این موضوع ربطی به مسئولیت کیفری راننده‌ای که باعث حادثه شده ندارد؛ یعنی آن مسئولیت کیفری همچنان باقی است.

اما اگر وسیله نقلیه بیمه‌نامه موضوع این قانون نداشته باشد یا مشمول یکی از موارد گفته‌شده در ماده ۲۱ این قانون باشد، خسارت‌های بدنی توسط «صندوق» و با رعایت ماده ۲۵ این قانون جبران می‌شود و در صورت نیاز به طرح دعوی، زیان‌دیده یا قائم‌مقام او شکایت را علیه راننده‌ای که باعث حادثه شده و صندوق مطرح می‌کند. بند «پ» هم حالتی را می‌گوید که خودرو بیمه‌نامه ندارد و با اجازه مالک در اختیار راننده‌ای قرار گرفته که باعث حادثه شده است؛ در این حالت اگر مالک شخص حقوقی باشد به جزای نقدی معادل بیست‌درصد (۲۰٪) و اگر مالک شخص حقیقی باشد به جزای نقدی معادل ده درصد (۱۰٪) مجموع خسارات بدنی وارد شده محکوم می‌شود. این مبلغ به حساب درآمدهای اختصاصی صندوق نزد خزانه‌داری کل کشور واریز می‌شود و با پیش‌بینی در بودجه‌های سالانه، صددرصد (۱۰۰٪) آن به صندوق اختصاص می‌یابد. این ماده به ماده‌های ۲۱ و ۲۵ این قانون ارجاع داده است، اما محتوای آن ماده‌ها در همین متن نیامده است.

مصادیق واقعی

علی با خودرویی که بیمه‌نامه موضوع این قانون دارد باعث حادثه می‌شود و مریم دچار آسیب بدنی می‌شود. بر اساس بند «الف»، جبران خسارت در حدود مقررات این قانون بر عهده بیمه‌گر است و اگر کار به دعوی برسد، مریم می‌تواند دعوی را علیه بیمه‌گر و علی مطرح کند؛ این موضوع مسئولیت کیفری علی را از بین نمی‌برد.
خودرویی که بیمه‌نامه موضوع این قانون ندارد با اجازه مالک در اختیار علی قرار می‌گیرد و او باعث حادثه می‌شود و به مریم آسیب بدنی می‌رسد. در این حالت اگر مالک شخص حقیقی باشد، به جزای نقدی معادل ده درصد (۱۰٪) مجموع خسارات بدنی وارد شده محکوم می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر خودرو بیمه بوده و به من خسارت بدنی وارد شده، شکایت را از چه کسی می‌توانم بخواهم؟

بر اساس بند «الف»، در صورت نیاز به طرح دعوی، زیان‌دیده یا قائم‌مقام وی دعوی را علیه بیمه‌گر و مسبب حادثه مطرح می‌کند.

اگر خودرو بیمه‌نامه موضوع این قانون نداشته باشد، خسارت بدنی من را چه کسی جبران می‌کند؟

بر اساس بند «ب»، خسارت‌های بدنی وارده توسط صندوق با رعایت ماده ۲۵ این قانون جبران می‌شود؛ و در صورت نیاز به طرح دعوی، دعوی علیه راننده مسبب حادثه و صندوق مطرح می‌شود.

اگر خودرو بیمه نبوده و من مالک شخص حقیقی باشم که خودرو را با اجازه‌ام به راننده داده‌ام، چه اتفاقی می‌افتد؟

بر اساس بند «پ»، به جزای نقدی معادل ده درصد (۱۰٪) مجموع خسارات بدنی وارد شده محکوم می‌شوید. اگر مالک شخص حقوقی باشد، این مبلغ بیست‌درصد (۲۰٪) است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه ←