ماده ۳۶۴ قانون امور حسبی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در صورتی که بهای ترکه بیش از ده میلیون (۱۰،۰۰۰،۰۰۰) ریال نباشد دادگاه بدون انتشار آگهی به ادله درخواست‌کننده رسیدگی و درخواست تصدیق صدور گواهی حصر وراثت را حسب اقتضای‌ دلایل قبول یا رد می‌نماید. و در مورد وراث روستائیان در صورتی‌که بهای ترکه بیش از مبلغ فوق باشد فقط به الصاق آگهی برای یک‌بار و در یک روز در معابر و اماکن عمومی روستای محل اقامت‌ متوفی اکتفا خواهد شد و پس از انقضاء یک ماه از تاریخ الصاق رسیدگی و تصمیم مقتضی اتخاذ می‌کند. وزارت دادگستری می‌تواند هر سه سال یک بار با تصویب رئیس قوه‌قضاییه‌، با توجه به شاخص قیمت‌ها و هزینه زندگی مبلغ مذکور را افزایش یا کاهش دهد.

تبصره

‌ (الحاقی ۱۳۳۷/۹/۲۰) - در مورد این ماده دادگاه باید در اولین فرصت و اسرع وقت‌ نسب به درخواست تصدیق رسیدگی و اتخاذ تصمیم نماید.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ «تصدیق انحصار وراثت» است؛ یعنی وقتی ورثه از دادگاه می‌خواهند گواهی حصر وراثت بگیرند. طبق این متن، اگر ارزش ترکه (کل اموال و دارایی‌هایی که از متوفی مانده) بیشتر از ده میلیون ریال نباشد، دادگاه بدون اینکه آگهی منتشر کند، به دلایل درخواست‌کننده رسیدگی می‌کند و بر اساس همان دلایل، درخواست صدور گواهی حصر وراثت را قبول یا رد می‌کند.

برای ورثهٔ روستاییان، اگر ارزش ترکه از این مبلغ بیشتر باشد، فقط به یک بار الصاق آگهی در یک روز در معابر و اماکن عمومی روستایی که متوفی در آن اقامت داشته اکتفا می‌شود و دادگاه پس از گذشت یک ماه از تاریخ الصاق آگهی، رسیدگی و تصمیم لازم را می‌گیرد. همچنین وزارت دادگستری می‌تواند هر سه سال یک بار و با تصویب رئیس قوهٔ قضائیه، با توجه به شاخص قیمت‌ها و هزینهٔ زندگی، این مبلغ را کم یا زیاد کند.

تبصرهٔ این ماده (الحاقی ۱۳۳۷/۹/۲۰) می‌گوید دادگاه باید در اولین فرصت و در سریع‌ترین وقت به درخواست تصدیق رسیدگی کند و تصمیم بگیرد.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی که در شهر زندگی می‌کرده فوت کرده و اموالش ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال ارزش دارد. ورثه از دادگاه گواهی حصر وراثت می‌خواهند؛ طبق این متن دادگاه بدون انتشار آگهی به دلایل آن‌ها رسیدگی می‌کند و درخواست را قبول یا رد می‌کند.
فرض کنید مریم که در یک روستا اقامت داشته فوت کرده و ارزش ترکه‌اش بیشتر از ده میلیون ریال است. در این حالت آگهی فقط یک بار و در یک روز در معابر و اماکن عمومی همان روستا الصاق می‌شود و دادگاه یک ماه بعد از تاریخ الصاق، رسیدگی و تصمیم می‌گیرد.

سؤالات پرتکرار

اگر ارزش اموال متوفی از ده میلیون ریال کمتر باشد، آیا دادگاه باید آگهی منتشر کند؟

طبق این متن نه؛ دادگاه بدون انتشار آگهی به دلایل درخواست‌کننده رسیدگی می‌کند و درخواست صدور گواهی حصر وراثت را بر اساس همان دلایل قبول یا رد می‌کند.

برای ورثهٔ روستاییان وقتی ارزش ترکه بیشتر از ده میلیون ریال است، آگهی چگونه منتشر می‌شود؟

طبق این متن فقط به الصاق آگهی برای یک بار و در یک روز در معابر و اماکن عمومی روستای محل اقامت متوفی اکتفا می‌شود و دادگاه پس از گذشت یک ماه از تاریخ الصاق، رسیدگی و تصمیم لازم را می‌گیرد.

آیا ممکن است مبلغ ده میلیون ریال تغییر کند؟

بله، طبق همین متن وزارت دادگستری می‌تواند هر سه سال یک بار با تصویب رئیس قوهٔ قضائیه و با توجه به شاخص قیمت‌ها و هزینهٔ زندگی این مبلغ را افزایش یا کاهش دهد. اینکه این اختیار تا کنون استفاده شده یا نه، در این متن گفته نشده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون امور حسبی ←