ماده ۴۰۴ قانون آیین دادرسی کیفری

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اصلاحی ۱۳۹۴/۰۳/۲۴

اعضای دادگاه پس از اعلام ختم رسیدگی با استعانت از خداوند متعال، تکیه بر شرف و وجدان و با توجه به محتویات پرونده، مشاوره می نمایند و در همان جلسه و در صورت عدم امکان، در اولین فرصت و حداکثر ظرف مدت یک هفته مبادرت به صدور رای می کنند. در صورتی که بین اعضای دادگاه اتفاق نظر حاصل نشود رای اکثریت معتبر است. انشای رای به عهده رئیس دادگاه است، مگر آنکه وی جزء اکثریت نباشد که در این صورت، عضوی که جزء اکثریت است و سابقه قضائی بیشتر دارد، رای را انشاء می کند. در صورت صدور رای در همان جلسه، بلافاصله جلسه علنی دادگاه با حضور متهم یا وکیل او و دادستان یا نماینده او و شاکی تشکیل و رای توسط منشی دادگاه با صدای رسا قرائت و مفاد آن توسط رئیس دادگاه به متهم تفهیم می‌شود. هرگاه رای بر برائت یا تعلیق اجرای مجازات باشد، متهم به دستور دادگاه، فوری آزاد می‌شود.

تبصرهاصلاحی ۱۳۹۴/۰۳/۲۴

پس از ختم رسیدگی، چنانچه نظر به صدور رای در همان جلسه باشد، اعضای دادگاه تا صدور رای و اعلام آن در جلسه علنی نباید متفرق شوند. این حکم در مورد اعضای هیات منصفه نیز جاری است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ مرحلهٔ پایانی رسیدگی در دادگاه کیفری یک است؛ یعنی زمانی که رسیدگی تمام شده و اعضای دادگاه باید تصمیم بگیرند. بر اساس این متن، اعضای دادگاه پس از اعلام ختم رسیدگی مشاوره می‌کنند و باید در همان جلسه یا اگر ممکن نبود، در اولین فرصت و حداکثر تا یک هفته رای بدهند. اگر همه هم‌نظر نبودند، نظر بیشتر اعضا (اکثریت) معتبر است و نوشتن متن رای بر عهدهٔ رئیس دادگاه است، مگر اینکه خودش در میان اکثریت نباشد؛ در این حالت عضوی از اکثریت که سابقهٔ قضایی بیشتری دارد، رای را می‌نویسد.

اگر رای در همان جلسه صادر شود، جلسهٔ علنی دادگاه با حضور متهم یا وکیل او، دادستان یا نمایندهٔ او و شاکی بلافاصله تشکیل می‌شود و منشی دادگاه رای را با صدای رسا می‌خواند و رئیس دادگاه مفاد آن را به متهم تفهیم می‌کند. اگر رای بر برائت یا تعلیق اجرای مجازات باشد، متهم به دستور دادگاه فوراً آزاد می‌شود.

تبصرهٔ این ماده می‌گوید اگر قرار باشد رای در همان جلسه صادر شود، اعضای دادگاه تا صدور و اعلام رای در جلسهٔ علنی نباید پراکنده شوند. این حکم دربارهٔ اعضای هیئت منصفه هم اجرا می‌شود.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی در دادگاه کیفری یک محاکمه می‌شود. پس از اعلام ختم رسیدگی، اعضای دادگاه مشاوره می‌کنند و چون در همان جلسه به نتیجه می‌رسند، جلسهٔ علنی با حضور متهم، دادستان و شاکی تشکیل می‌شود و رای خوانده و به علی تفهیم می‌شود.
فرض کنید مریم در دادگاه کیفری یک محاکمه می‌شود، اما اعضای دادگاه در همان جلسه به نتیجه نمی‌رسند. در این حالت باید در اولین فرصت و حداکثر تا یک هفته رای صادر کنند. اگر نظرها یکسان نباشد، نظر اکثریت معتبر است.

سؤالات پرتکرار

اگر اعضای دادگاه با هم هم‌نظر نباشند، نظر چه کسی تعیین‌کننده است؟

بر اساس این متن، رای اکثریت معتبر است.

متن رای را چه کسی می‌نویسد؟

انشای رای بر عهدهٔ رئیس دادگاه است؛ مگر اینکه رئیس جزو اکثریت نباشد که در این صورت عضوی از اکثریت که سابقهٔ قضایی بیشتری دارد، رای را انشاء می‌کند.

اگر رای در همان جلسه صادر نشود، اعضای دادگاه چقدر وقت دارند؟

طبق این متن، رای باید در اولین فرصت و حداکثر ظرف مدت یک هفته صادر شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←