ماده ۳۶۵ قانون آیین دادرسی کیفری

متن بازبینی‌نشده

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هرگاه در پرونده ای، متهمان متعدد باشند و یا متهم اصلی، شریک و معاون داشته باشد، حتی اگر به یک یا چند نفر از آنان دسترسی نباشد، دادگاه مکلف به رسیدگی و صدور رای است، مگر اینکه رسیدگی غیابی جایز نباشد و یا نسبت به برخی از متهمان به هر دلیل نتوان رای صادر کرد. در این صورت، دادگاه پرونده را نسبت به این متهمان مفتوح نگه می دارد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید وقتی در یک پرونده چند متهم وجود دارد، یا متهم اصلی شریک و معاون دارد، دادگاه باید رسیدگی کند و رأی بدهد، حتی اگر به یکی یا چند نفر از آن‌ها دسترسی نباشد. یعنی غیبت یک متهم باعث نمی‌شود کل پرونده بخوابد.

اما دو استثنا دارد: اول اینکه رسیدگی غیابی (رسیدگی بدون حضور متهم) جایز نباشد؛ دوم اینکه نسبت به برخی از متهمان به هر دلیلی نتوان رأی صادر کرد. در این حالت‌ها، دادگاه پرونده را فقط نسبت به همان متهمان باز نگه می‌دارد.

نکته مهم اینکه متن دربارهٔ شرایط جواز یا عدم جواز رسیدگی غیابی توضیحی نمی‌دهد و تنها به آن ارجاع می‌دهد.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی و مریم هر دو متهم یک پرونده هستند. مریم پیدا نمی‌شود. دادگاه علی را محاکمه می‌کند و رأی می‌دهد، ولی پرونده مریم را باز نگه می‌دارد تا بعداً به آن رسیدگی کند.
فرض کنید علی متهم اصلی است و یک شریک دارد که او هم در دسترس نیست. دادگاه دربارهٔ علی رسیدگی و رأی صادر می‌کند و پرونده شریک را باز نگه می‌دارد.

سؤالات پرتکرار

اگر یکی از متهمان پیداش نشود، آیا کل پرونده متوقف می‌شود؟

نه؛ بر اساس این ماده دادگاه مکلف است رسیدگی کند و رأی بدهد، مگر اینکه رسیدگی غیابی جایز نباشد یا نسبت به برخی متهمان نتوان رأی صادر کرد.

اگر دادگاه نتواند دربارهٔ یکی از متهمان رأی بدهد، با پرونده او چه می‌کند؟

پرونده را نسبت به همان متهمان مفتوح (باز) نگه می‌دارد.

اگر متهم اصلی شریک و معاون داشته باشد، این ماده چه می‌گوید؟

حتی اگر به یکی یا چند نفر از آنان دسترسی نباشد، دادگاه مکلف به رسیدگی و صدور رأی است، با همان دو استثنای ذکرشده در متن.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←
ماده ۳۶۵ قانون آیین دادرسی کیفری — لویادسک