ماده ۱۷۸ قانون آیین دادرسی کیفری

متن بازبینی‌نشده

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

متهم مکلف است در موعد مقرر حاضر شود و اگر نتواند باید عذر موجه خود را اعلام کند. جهات زیر عذر موجه محسوب می‌شود: الف- نرسیدن یا دیر رسیدن احضاریه به گونه ای که مانع از حضور شود. ب- بیماری متهم و بیماری سخت والدین، همسر یا اولاد وی که مانع از حضور شود. پ- همسر یا یکی از اقربا تا درجه سوم از طبقه دوم فوت شود. ت- ابتلاء به حوادث مهم از قبیل بیماریهای واگیردار و بروز حوادث قهری مانند سیل و زلزله که موجب عدم امکان تردد گردد. ث- متهم در توقیف یا حبس باشد. ج - سایر مواردی که عرفاً به تشخیص بازپرس عذرموجه محسوب می‌شود.

تبصره

در سایر موارد، متهم می تواند برای یک بار پیش از موعد تعیین شده، بازپرس را از علت عدم حضور خود مطلع سازد و موافقت وی را اخذ نماید که در این مورد، بازپرس می‌تواند در صورت عدم تاخیر در تحقیقات، تا سه روز مهلت را تمدید کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید اگر برای کسی (متهم) وقت احضار تعیین شده باشد، باید در همان زمان مقرر حاضر شود. اگر نمی‌تواند بیاید، باید دلیل (عذر موجه) خود را اعلام کند. متن قانون چند مورد را به عنوان عذر موجه می‌شناسد: نرسیدن یا دیر رسیدن احضاریه به شکلی که مانع حضور شود؛ بیماری خود متهم یا بیماری سخت پدر و مادر، همسر یا فرزند او که مانع حضور باشد؛ فوت همسر یا یکی از خویشاوندان نزدیک (که در متن با عبارت «اقربا تا درجه سوم از طبقه دوم» آمده و در همین متن تعریف نشده است)؛ گرفتار شدن به حوادث مهم مثل بیماری‌های واگیردار یا حوادث قهری مانند سیل و زلزله که رفت‌وآمد را ناممکن کند؛ بازداشت یا زندانی بودن متهم؛ و هر مورد دیگری که به تشخیص بازپرس عرفاً عذر موجه شمرده شود. «بازپرس» مقامی قضایی است که تحقیقات مقدماتی پرونده را انجام می‌دهد.

در تبصرهٔ این ماده آمده است که در موارد دیگر (غیر از موارد بالا)، متهم می‌تواند یک بار و پیش از موعد تعیین‌شده، علت عدم حضور خود را به بازپرس اطلاع دهد و موافقت او را بگیرد. در این حالت، اگر تحقیقات دچار تأخیر نشود، بازپرس می‌تواند مهلت را تا سه روز تمدید کند.

نکته: این متن فقط دربارهٔ نتیجهٔ عدم حضور متهم و موارد عذر موجه حرف می‌زند و در همین حد باید به آن استناد کرد.

مصادیق واقعی

برای «علی» وقت احضار تعیین شده، اما احضاریه آن‌قدر دیر به او می‌رسد که نمی‌تواند در زمان مقرر حاضر شود؛ بر اساس بند «الف» این ماده، این مورد عذر موجه است.
«مریم» باید در وقت مقرر حاضر شود، اما خودش بیمار است و بیماری‌اش مانع حضور اوست؛ بر اساس بند «ب» این ماده، این مورد عذر موجه شمرده می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر احضاریه دیر به دستم برسد و نتوانم سر وقت حاضر شوم، چه می‌شود؟

بر اساس بند «الف» این ماده، نرسیدن یا دیر رسیدن احضاریه به گونه‌ای که مانع از حضور شود، عذر موجه محسوب می‌شود.

اگر خودم یا یکی از نزدیکانم بیمار باشم، عذر موجه دارم؟

طبق بند «ب»، بیماری خود متهم و همچنین بیماری سخت پدر و مادر، همسر یا فرزند او، در صورتی که مانع از حضور شود، عذر موجه است.

می‌توانم قبل از موعد احضار، علت نیامدنام را به بازپرس بگویم؟

طبق تبصرهٔ این ماده، در مواردی غیر از موارد شمرده‌شده می‌توانید یک بار پیش از موعد تعیین‌شده، بازپرس را از علت عدم حضورتان مطلع کنید و موافقت او را بگیرید؛ بازپرس هم اگر تحقیقات دچار تأخیر نشود، می‌تواند تا سه روز مهلت را تمدید کند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←