ماده ۱۴۵ قانون آیین دادرسی کیفری

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در صورتی که متصرف منزل و مکان و یا اشیای مورد بازرسی، از بازکردن محلها و اشیای بسته خودداری کند، بازپرس می‌تواند دستور بازگشایی آنها را بدهد، اما تا حد امکان باید از اقداماتی که موجب ورود خسارت می‌گردد، خودداری شود.

تبصرهاصلاحی ۱۳۹۴/۰۳/۲۴

در صورتی که در اجرای این ماده، خسارت مادی وارد شود و به موجب تصمیم قطعی، قرار منع یا موقوفی تعقیب و یا حکم برائت صادر شود، همچنین مواردی که امتناع کننده شخص مجرم نباشد حتی اگر موضوع به صدور قرار جلب به دادرسی یا محکومیت متهم منجر شود، دولت مسئول جبران خسارت است، مگر آنکه تقصیر بازپرس یا سایر ماموران محرز شود که در این صورت، دولت جبران خسارت می کند و به بازپرس و یا ماموران مقصر مراجعه می‌نماید.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

ماده ۱۴۵ می‌گوید اگر کسی که خانه، مکان یا اشیای مورد بازرسی در اختیار اوست، از باز کردن جاها و اشیای بسته خودداری کند، بازپرس می‌تواند دستور بدهد که آنها را باز کنند. در همان حال، تا جایی که ممکن است نباید کاری کرد که به آن خانه، مکان یا اشیا خسارت وارد شود.

تبصره این ماده درباره جبران خسارت است. اگر در اجرای این ماده خسارت مادی وارد شود و بعداً به طور قطعی قرار منع یا موقوفی تعقیب یا حکم برائت صادر شود، دولت مسئول جبران خسارت است. همچنین اگر کسی که از باز کردن خودداری کرده مجرم نباشد، حتی اگر پرونده به صدور قرار جلب به دادرسی یا محکومیت متهم برسد، دولت مسئول جبران خسارت است. اما اگر تقصیر بازپرس یا سایر ماموران محرز شود، دولت خسارت را جبران می‌کند و سپس به بازپرس یا ماموران مقصر مراجعه می‌کند.

مصادیق واقعی

علی در خانه‌اش از باز کردن یک کمد بسته در جریان بازرسی خودداری می‌کند. بازپرس دستور بازگشایی می‌دهد، اما اگر در این کار بدون ضرورت به کمد خسارت وارد شود، مطابق تبصره اگر بعداً حکم برائت صادر شود، دولت مسئول جبران این خسارت است، مگر اینکه تقصیر بازپرس یا ماموران محرز شود.
مریم که خودش متهم نیست، از باز کردن محل بسته‌ای در ملکش خودداری می‌کند و در جریان بازگشایی خسارت مادی وارد می‌شود. بر اساس تبصره، چون امتناع‌کننده شخص مجرم نیست، حتی اگر پرونده به محکومیت متهم منجر شود، دولت مسئول جبران خسارت است.

سؤالات پرتکرار

اگر متصرف از باز کردن محل یا اشیای بسته خودداری کند، بازپرس چه اختیاری دارد؟

بر اساس ماده ۱۴۵، بازپرس می‌تواند دستور بازگشایی آنها را بدهد، اما تا حد امکان باید از اقداماتی که موجب ورود خسارت می‌شود خودداری شود.

اگر در بازگشایی خسارت وارد شود، چه کسی مسئول جبران است؟

طبق تبصره، اگر قرار منع یا موقوفی تعقیب یا حکم برائت صادر شود، یا امتناع‌کننده شخص مجرم نباشد، دولت مسئول جبران خسارت است؛ مگر اینکه تقصیر بازپرس یا سایر ماموران محرز شود که در این صورت دولت جبران می‌کند و به مقصر مراجعه می‌نماید.

آیا بازپرس می‌تواند بدون توجه به خسارت، محل را باز کند؟

متن ماده می‌گوید بازپرس می‌تواند دستور بازگشایی بدهد، اما تا حد امکان باید از اقداماتی که موجب ورود خسارت می‌گردد خودداری شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←
ماده ۱۴۵ قانون آیین دادرسی کیفری — لویادسک