ماده ۱۳۹ قانون آیین دادرسی کیفری

متن بازبینی‌نشده

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

چنانچه تفتیش و بازرسی با حقوق اشخاص در تزاحم باشد، در صورتی مجاز است که از حقوق آنان مهم تر باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ زمانی است که انجام تفتیش و بازرسی با حقوق افراد در تضاد و ناسازگاری قرار می‌گیرد؛ یعنی از یک سو لازم است جست‌وجو و بازرسی صورت بگیرد و از سوی دیگر این کار به حقوق کسی آسیب می‌زند.

در چنین حالتی، این ماده می‌گوید بازرسی تنها وقتی مجاز است که حق مورد نظر از حقوق آن افراد مهم‌تر باشد. به زبان ساده، قانون‌گذار اجازه نداده که بازرسی به هر قیمتی انجام شود؛ باید سنجیده شود که کدام طرف اهمیت بیشتری دارد.

این متن یک قاعدهٔ کلی است و خودش مشخص نمی‌کند در هر مورد کدام حق «مهم‌تر» است یا این مهم‌تر بودن را چه کسی تشخیص می‌دهد؛ این بخش در همین متن مبهم مانده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی در خانه‌اش زندگی می‌کند و بازرسی از آن خانه با حق او به حریم خصوصی در تضاد است. بر اساس این ماده، بازرسی تنها در صورتی مجاز است که از این حق او مهم‌تر باشد.
فرض کنید مریم از بازرسی محل کارش شکایت دارد چون این کار به حق او آسیب می‌زند. طبق این ماده، بازرسی فقط وقتی مجاز است که از حقوق او مهم‌تر تلقی شود.

سؤالات پرتکرار

آیا بازرسی همیشه اجازه دارد که هر جا انجام شود؟

نه؛ بر اساس این ماده اگر بازرسی با حقوق افراد در تضاد باشد، فقط در صورتی مجاز است که از حقوق آنان مهم‌تر باشد.

اگر بازرسی به حقوق من آسیب بزند، تکلیف چیست؟

این ماده می‌گوید در این حالت بازرسی تنها وقتی مجاز است که از حقوق شما مهم‌تر باشد؛ اگر مهم‌تر نباشد، مجاز نیست.

چه کسی تعیین می‌کند که بازرسی مهم‌تر است یا حقوق من؟

این متن فقط حکم کلی را بیان کرده و مشخص نمی‌کند که این سنجش را چه کسی انجام می‌دهد؛ این موضوع در همین متن روشن نیست.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←