ماده ۱۰۴ قانون آیین دادرسی کیفری

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

بازپرس نمی‌تواند به عذر آنکه متهم معین نیست، مخفی شده و یا دسترسی به او مشکل است، تحقیقات خود را متوقف کند. در جرائم تعزیری درجه چهار، پنج، شش، هفت و هشت، هرگاه با انجام تحقیقات لازم، مرتکب جرم معلوم نشود و دو سال تمام از وقوع جرم بگذرد، با موافقت دادستان، قرار توقف تحقیقات صادر و پرونده به طور موقت بایگانی و مراتب در مواردی که پرونده شاکی دارد، به شاکی ابلاغ می‌شود. شاکی می‌تواند ظرف مهلت اعتراض به قرارها، به این قرار اعتراض کند. هرگاه شاکی، هویت مرتکب را به دادستان اعلام کند یا مرتکب به نحو دیگری شناخته شود، به دستور دادستان موضوع مجدداً تعقیب می‌شود. در مواردی که پرونده مطابق قانون به طور مستقیم در دادگاه مطرح شود، دادگاه راساً، مطابق مقررات این ماده اقدام می کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید بازپرس (قاضی تحقیقات مقدماتی) نمی‌تواند به این بهانه که متهم مشخص نیست، فرار کرده یا پیدا کردنش سخت است، کار تحقیق را متوقف کند. اما در جرائم تعزیری درجه چهار تا هشت، یک راه پیش‌بینی شده است: اگر با همهٔ بررسی‌های لازم، مرتکب جرم پیدا نشد و دو سال کامل از زمان وقوع جرم گذشت، بازپرس با موافقت دادستان می‌تواند قرار «توقف تحقیقات» صادر کند و پرونده به‌طور موقت بایگانی شود.

اگر پرونده شاکی داشته باشد، این تصمیم به شاکی اطلاع داده می‌شود. شاکی می‌تواند در همان مهلتی که برای اعتراض به قرارها وجود دارد، به این قرار اعتراض کند. اگر بعداً شاکی هویت مرتکب را به دادستان بگوید یا مرتکب از راه دیگری شناخته شود، دادستان دستور می‌دهد که موضوع دوباره تعقیب شود.

در پرونده‌هایی که طبق قانون مستقیم در دادگاه مطرح می‌شوند، خودِ دادگاه بر اساس همین مقررات این کار را انجام می‌دهد. نکته: این ماده در متن داده‌شده تبصره‌ای ندارد؛ همچنین ماده به «مهلت اعتراض به قرارها» ارجاع داده است، اما مقدار آن مهلت در همین متن نیامده و باید از جای دیگر قانون فهمید.

مصادیق واقعی

علی از سرقت اموال خانه‌اش نزد بازپرس شکایت می‌کند، اما سارق شناسایی نمی‌شود. با گذشت دو سال از وقوع سرقت و انجام تحقیقات لازم، بازپرس با موافقت دادستان قرار توقف تحقیقات صادر می‌کند و پرونده موقتاً بایگانی می‌شود؛ این موضوع به علی اطلاع داده می‌شود تا در مهلت اعتراض، در صورت داشتن نظر مخالف، اعتراض کند.
مریم بعد از دو سال از بایگانی شدن پرونده، هویت فردی را که به اموالش خسارت زده بود به دادستان اعلام می‌کند. دادستان دستور می‌دهد موضوع دوباره تعقیب شود.

سؤالات پرتکرار

اگر متهم پیدا نشود، آیا پرونده برای همیشه بسته می‌شود؟

نه؛ در جرائم تعزیری درجه چهار تا هشت اگر دو سال کامل از وقوع جرم بگذرد و با تحقیقات لازم مرتکب معلوم نشود، با موافقت دادستان قرار توقف تحقیقات صادر و پرونده به‌طور موقت بایگانی می‌شود، یعنی موقتی است نه دائمی.

اگر شاکی با بایگانی شدن پرونده موافق نباشد، چه می‌تواند بکند؟

به شاکی اطلاع داده می‌شود و او می‌تواند در همان مهلتی که برای اعتراض به قرارها وجود دارد، به این قرار اعتراض کند.

اگر بعد از بایگانی، هویت مرتکب معلوم شود چه اتفاقی می‌افتد؟

اگر شاکی هویت مرتکب را به دادستان اعلام کند یا مرتکب به نحو دیگری شناخته شود، به دستور دادستان موضوع مجدداً تعقیب می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←