ماده ۳۶ آیین‌ نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرائی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هرگاه در سند برای تأخیر انجام تعهد، وجه التزام معین شده باشد مطالبه وجه التزام مانع مطالبه اجراء تعهد نمی‌ باشد ولی اگر وجه التزام برای عدم انجام تعهد مقرر شده باشد متعهدله فقط می‌ تواند یکی از آن دو را مطالبه کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ سندی است که در آن برای انجام‌نشدن یا دیر انجام‌شدن تعهد، «وجه التزام» (مبلغی که به عنوان جریمه یا خسارت توافقی معین می‌شود) تعیین شده است. متن ماده دو حالت را از هم جدا می‌کند.

حالت اول: اگر وجه التزام برای «تأخیر انجام تعهد» معین شده باشد، مطالبهٔ وجه التزام مانع مطالبهٔ اجرای تعهد نیست. یعنی متعهدله می‌تواند وجه التزام را بخواهد و اجرای اصل تعهد را هم مطالبه کند.

حالت دوم: اگر وجه التزام برای «عدم انجام تعهد» مقرر شده باشد، متعهدله فقط می‌تواند یکی از آن دو را مطالبه کند؛ یعنی یا وجه التزام را بخواهد یا اجرای تعهد را، نه هر دو را با هم.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی در یک سند رسمی متعهد شده تا اول ماه مبلغی را به مریم بپردازد و در سند برای هر روز تأخیر، وجه التزام معینی تعیین شده است. بر اساس این ماده، مریم می‌تواند وجه التزام تأخیر را مطالبه کند و اجرای اصل تعهد را هم بخواهد.
فرض کنید علی در سند متعهد شده ملکی را به مریم منتقل کند و اگر این تعهد را انجام نداد، وجه التزام معینی بپردازد. در این حالت، مریم فقط می‌تواند یکی از آن دو را مطالبه کند: یا وجه التزام را بخواهد یا اجرای تعهد را.

سؤالات پرتکرار

اگر وجه التزام برای تأخیر در انجام تعهد باشد، آیا هم می‌توان جریمهٔ تأخیر را خواست و هم اجرای اصل تعهد را؟

بله، متن ماده می‌گوید مطالبهٔ وجه التزام برای تأخیر، مانع مطالبهٔ اجرای تعهد نیست.

اگر وجه التزام برای عدم انجام تعهد تعیین شده باشد، آیا می‌توان هم وجه التزام را خواست و هم اجرای تعهد را؟

نه، در این حالت متعهدله فقط می‌تواند یکی از آن دو را مطالبه کند.

منظور از «یکی از آن دو» در این ماده چیست؟

بر اساس همین متن، «آن دو» به وجه التزام و اجرای تعهد اشاره دارد؛ متعهدله فقط یکی از این دو را می‌تواند مطالبه کند.

مشاهدهٔ متن کامل آیین‌ نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرائی ←