ماده ۱۱ قانون نظارت بر رفتار قضات

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

وظایف و اختیارات دادسرا عبارت است از: ۱ - بازرسی و کشف تخلفات انتظامی قضات و تعقیب انتظامی آنان در هر مقام و رتبه‌ ۲- نظارت مستمر بر عملکرد قضات، ارزشیابی آنان و تحقیق در اعمال و رفتار منافی با حیثیت و شان قضایی با رعایت حریم خصوصی آنان ۳- پیشنهاد تعلیق قاضی از خدمت قضایی به دادگاه عالی ۴- پیشنهاد تشویق قضات دارای خدمات علمی یا عملی برجسته به رئیس قوه قضائیه ۵ - پیشنهاد جابه‌جایی قضات به رئیس قوه قضائیه در اجرای اصل یکصد و شصت و چهارم (۱۶۴) قانون اساسی ۶ - بازرسی و تهیه گزارش در مورد عملکرد قضات برحسب درخواست رئیس قوه قضائیه ۷- سایر وظایف به موجب قوانین خاص

تبصره

درخواست تعلیق قاضی و صدور کیفرخواست و قرار تعلیق تعقیب انتظامی‌ فقط بر عهده دادستان است. در غیاب دادستان یا موارد ردّ دادرس، معاون اول وی این امور را برعهده دارد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده فهرست کارهایی را می‌گوید که «دادسرای انتظامی قضات» انجام می‌دهد. دادسرای انتظامی قضات بخشی است که به تخلف‌های شغلی قضات رسیدگی و آن‌ها را پیگیری می‌کند. بر اساس این ماده، این دادسرا هم تخلف‌ها را کشف و بازرسی می‌کند و قاضی را «تعقیب انتظامی» می‌کند (یعنی پیگیری رسمی تخلف او)، و هم به‌طور مستمر بر کار قضات نظارت و عملکرد آنان را ارزیابی می‌کند و دربارهٔ رفتارهایی که با حیثیت و شان قضایی سازگار نیست تحقیق می‌کند؛ با این قید که حریم خصوصی آنان رعایت شود.

همچنین این دادسرا می‌تواند به دادگاه عالی پیشنهاد کند قاضی موقتاً از خدمت قضایی کنار گذاشته شود («تعلیق»)، به رئیس قوه قضائیه پیشنهاد تشویق قضاتی را بدهد که خدمات علمی یا عملی برجسته دارند، و به رئیس قوه قضائیه پیشنهاد جابه‌جایی قضات را بدهد؛ در متن آمده که این پیشنهاد جابه‌جایی در اجرای اصل یکصد و شصت و چهارم (۱۶۴) قانون اساسی است. دادسرا همچنین اگر رئیس قوه قضائیه درخواست کند، دربارهٔ عملکرد قضات بازرسی و گزارش تهیه می‌کند، و ممکن است قوانین خاص وظایف دیگری هم برای آن تعیین کرده باشند.

تبصرهٔ این ماده می‌گوید درخواست تعلیق قاضی، صدور کیفرخواست (برگهٔ اتهام) و صدور قرار تعلیق تعقیب انتظامی تنها کار دادستان است. اگر دادستان نباشد، یا در مواردی که دادرس ردّ می‌شود، معاون اول او این کارها را انجام می‌دهد.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی از رفتار یکی از قضات شکایت دارد. بر اساس بند ۱ این ماده، دادسرای انتظامی قضات می‌تواند موضوع را بازرسی کند، تخلف را کشف کند و پیگیری انتظامی را آغاز کند.
فرض کنید مریم، قاضی، پژوهش‌های علمی برجسته‌ای انجام داده است. بر اساس بند ۴ این ماده، دادسرا می‌تواند به رئیس قوه قضائیه پیشنهاد تشویق او را بدهد.

سؤالات پرتکرار

دادسرای انتظامی قضات چه کارهایی انجام می‌دهد؟

بر اساس این ماده: بازرسی و کشف تخلفات انتظامی قضات و تعقیب انتظامی آنان، نظارت مستمر بر عملکرد و ارزشیابی قضات و تحقیق در رفتارهای منافی با حیثیت و شان قضایی با رعایت حریم خصوصی، پیشنهاد تعلیق قاضی به دادگاه عالی، پیشنهاد تشویق قضات دارای خدمات برجسته به رئیس قوه قضائیه، پیشنهاد جابه‌جایی قضات به رئیس قوه قضائیه در اجرای اصل ۱۶۴ قانون اساسی، تهیه گزارش دربارهٔ عملکرد قضات به درخواست رئیس قوه قضائیه، و سایر وظایفی که قوانین خاص تعیین می‌کنند.

چه کسی می‌تواند درخواست تعلیق قاضی یا صدور کیفرخواست بدهد؟

طبق تبصرهٔ این ماده، این کارها فقط بر عهدهٔ دادستان است. در غیاب دادستان یا در موارد ردّ دادرس، معاون اول او این امور را بر عهده دارد.

آیا دادسرا می‌تواند به کارها و رفتار خصوصی قاضی هم رسیدگی کند؟

متن می‌گوید دادسرا در «اعمال و رفتار منافی با حیثیت و شان قضایی» تحقیق می‌کند، اما این کار باید با رعایت حریم خصوصی آنان باشد. متن دربارهٔ جزئیات این موضوع بیشتر توضیح نداده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون نظارت بر رفتار قضات ←
ماده ۱۱ قانون نظارت بر رفتار قضات — لویادسک