ماده ۷۶۶ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اگر طرفین به طور کلی تمام دعاوی واقعیه و فرضیه خود را به صلح خاتمه داده باشند کلیه دعاوی داخل در صلح محسوب است اگرچه ‌منشاء دعوی در حین صلح معلوم نباشد مگر اینکه صلح به حسب قرائن شامل آن نگردد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ «صلح» است؛ یعنی توافقی که دو طرف با آن به اختلاف یا ادعای خود پایان می‌دهند. مطابق این ماده، اگر دو طرف به‌طور کلی و کلی‌نگر همهٔ دعاوی «واقعیه» (دعاوی مربوط به امور واقعی و خارجی) و «فرضیه» (دعاوی مربوط به امور فرضی و اعتباری) خود را با صلح تمام کرده باشند، همهٔ آن دعاوی داخل در صلح شمرده می‌شود؛ حتی اگر در لحظهٔ صلح، ریشه و منشأ آن دعوا معلوم نباشد.

اما یک استثنا دارد: اگر نشانه‌ها و قرائن موجود نشان دهد که صلح شامل آن دعوا نمی‌شود، آن دعوا داخل در صلح نیست. به زبان ساده، اصل بر این است که صلح کلی، همهٔ دعاوی را در بر می‌گیرد، مگر آنکه قرائن خلافش را نشان دهد.

توجه کنید که در متن این ماده از الفاظی مثل «واقعیه» و «فرضیه» استفاده شده که در متن توضیح داده نشده‌اند؛ معنای دقیق این دو اصطلاح در همین ماده روشن نیست.

مصادیق واقعی

علی و مریم که با هم اختلاف‌هایی داشتند، توافق می‌کنند تمام دعاوی خود را به‌طور کلی صلح کنند. بعداً علی ادعای جدیدی مطرح می‌کند که ریشهٔ آن در زمان صلح برایش معلوم نبود؛ طبق این ماده، آن ادعا هم داخل در صلح شمرده می‌شود، مگر قرائن نشان دهد صلح شامل آن نبوده است.
فرض کنید در سند صلح بین علی و مریم نوشته شده باشد که صلح فقط مربوط به یک موضوع خاص است؛ در این حالت قرائن نشان می‌دهد صلح کلی نبوده و دعاوی دیگر داخل در آن نیست.

سؤالات پرتکرار

اگر زمان صلح، ریشهٔ یکی از دعاوی ما معلوم نبود، آیا آن دعوا هم صلح شده حساب می‌شود؟

بله، اگر صلح به‌طور کلی همهٔ دعاوی را در بر گرفته باشد، آن دعوا هم داخل در صلح است، مگر اینکه قرائن نشان دهد صلح شامل آن نمی‌شود.

صلح کلی همیشه همهٔ دعاوی را در بر می‌گیرد؟

خیر، اگر به حسب قرائن معلوم شود که صلح شامل آن مورد نمی‌شود، آن مورد داخل در صلح نیست.

منظور از «دعاوی واقعیه و فرضیه» چیست؟

این دو اصطلاح در همین متن توضیح داده نشده و معنای دقیق آن‌ها از خود این ماده روشن نیست.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۷۶۶ قانون مدنی — لویادسک