ماده ۲۹۴ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

وقتی دو نفر در مقابل یکدیگر مدیون باشند بین دیون آنها به یکدیگر به طریقی که در مواد ذیل مقرر است تهاتر حاصل میشود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده یک قاعدهٔ کلی می‌گوید: اگر دو نفر هم‌زمان به یکدیگر بدهکار باشند (یعنی هر کدام از دیگری طلب داشته باشد)، میان بدهی‌های آن‌ها «تهاتر» حاصل می‌شود. تهاتر در این متن در فصل «سقوط تعهدات» آمده است، یعنی راهی برای از میان رفتن تعهدات دو طرف.

اما این ماده خودش شرایط و جزئیات را نگفته و توضیح می‌دهد که تهاتر «به طریقی که در مواد ذیل مقرر است» انجام می‌شود؛ یعنی باید به مواد بعدی همین مبحث مراجعه کرد. چون متن این ماده به مواد دیگر ارجاع داده است، جزئیات آن مواد در این متن وجود ندارد و من هم دربارهٔ محتوای آن‌ها چیزی نمی‌گویم.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی از مریم یک میلیون تومان طلب دارد و مریم هم از علی یک میلیون تومان طلب دارد؛ بر اساس این متن، میان این دو بدهی تهاتر حاصل می‌شود.
فرض کنید علی پنج میلیون تومان به مریم بدهکار است و مریم سه میلیون تومان به علی بدهکار است؛ این ماده فقط اصل اینکه تهاتر میان دو بدهی متقابل حاصل می‌شود را بیان می‌کند و جزئیات مقدار تهاتر و شرایط آن به مواد بعدی ارجاع داده شده است.

سؤالات پرتکرار

تهاتر یعنی چه؟

این ماده تعریف دقیقی از تهاتر نداده، اما آن را در فصل «سقوط تعهدات» آورده است؛ یعنی وقتی دو نفر به یکدیگر بدهکار باشند، بدهی‌هایشان در برابر هم به شکلی که در مواد بعدی همین مبحث گفته می‌شود تهاتر می‌شود.

برای اینکه تهاتر انجام شود چه شرایطی لازم است؟

متن این ماده فقط می‌گوید وقتی دو نفر در مقابل یکدیگر مدیون باشند تهاتر حاصل می‌شود و شرایط آن را به «مواد ذیل» یعنی مواد بعدی ارجاع داده است؛ خود این ماده شرایط را توضیح نداده.

آیا این ماده دربارهٔ مقدار تهاتر یا نحوهٔ محاسبهٔ آن چیزی گفته است؟

نه؛ این ماده فقط حکم کلی حاصل شدن تهاتر میان دو بدهی متقابل را بیان کرده و جزئیات را به مواد بعدی واگذار کرده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۲۹۴ قانون مدنی — لویادسک