ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

به مجرد عقد زن مالک مهر میشود و می‌تواند هر نوع تصرفی که بخواهد در آن بنماید.

تبصرهالحاقی ۱۳۷۶/۴/۲۹

چنانچه مهریه وجه رایج باشد متناسب با تغییر شاخص قیمت سالانه زمان تادیه نسبت به سال اجرای عقد که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین می‌گردد محاسبه و پرداخت خواهد شد مگر این که زوجین در حین اجرای عقد به نحو دیگری تراضی کرده باشند. آیین‌نامه اجرایی این قانون حداکثر ظرف مدت سه ماه از تاریخ تصویب توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران با همکاری وزارت دادگستری و وزارت امور اقتصادی و دارایی تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید همین که عقد نکاح بسته شد، زن مالک مهریه می‌شود و می‌تواند هر طور که بخواهد در آن تصرف کند؛ یعنی برای استفاده از مهریه لازم نیست منتظر چیزی بماند یا اجازهٔ کسی را بگیرد.

تبصرهٔ این ماده به حالت خاصی می‌پردازد: اگر مهریه پول رایج (پول کشور) باشد، مبلغ آن بر اساس تغییر شاخص قیمت سالانه محاسبه و پرداخت می‌شود؛ یعنی شاخص سالی که پول پرداخت می‌شود با شاخص سالی که عقد انجام شده سنجیده می‌شود. این شاخص را بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین می‌کند. اما اگر زن و شوهر هنگام اجرای عقد چیز دیگری توافق کرده باشند، همان توافق مبنا قرار می‌گیرد.

تبصره همچنین می‌گوید آیین‌نامهٔ اجرایی این قانون حداکثر تا سه ماه از تاریخ تصویب، توسط بانک مرکزی با همکاری وزارت دادگستری و وزارت امور اقتصادی و دارایی تهیه و به تصویب هیئت وزیران می‌رسد. متن دربارهٔ جزئیات این محاسبه یا وضعیت فعلی آن آیین‌نامه چیزی نمی‌گوید.

مصادیق واقعی

مریم و علی عقد می‌کنند و مهریهٔ مریم پول رایج است. مریم بلافاصله بعد از عقد مالک آن پول می‌شود و می‌تواند آن را خرج کند، به حساب دیگری بریزد یا نگه دارد. اگر بعداً هنگام پرداخت، شاخص قیمت سالانه تغییر کرده باشد، بر اساس تبصرهٔ این ماده و شاخص اعلامی بانک مرکزی محاسبه و پرداخت می‌شود.
زهرا و حسن هنگام عقد توافق می‌کنند که مهریهٔ پولی زهرا به شکل دیگری محاسبه شود. در این صورت، طبق تبصرهٔ این ماده، همان توافق خودشان مبنا قرار می‌گیرد و قاعدهٔ محاسبه بر اساس شاخص قیمت اعمال نمی‌شود.

سؤالات پرتکرار

آیا برای مالک شدن مهریه باید صبر کنم تا طلاق بگیرم یا چیزی پرداخت شود؟

نه؛ بر اساس این ماده، به مجرد عقد، زن مالک مهر می‌شود و می‌تواند هر نوع تصرفی که بخواهد در آن بکند.

اگر مهریه‌ام پول باشد، مبلغ آن ثابت می‌ماند؟

طبق تبصره، اگر مهریه وجه رایج باشد، متناسب با تغییر شاخص قیمت سالانهٔ زمان پرداخت نسبت به سال اجرای عقد که بانک مرکزی تعیین می‌کند محاسبه و پرداخت می‌شود، مگر اینکه زوجین در حین اجرای عقد به نحو دیگری توافق کرده باشند.

چه کسی آیین‌نامهٔ اجرایی این موضوع را تهیه می‌کند؟

بر اساس تبصره، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران با همکاری وزارت دادگستری و وزارت امور اقتصادی و دارایی، حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ تصویب، آیین‌نامه را تهیه و به تصویب هیئت وزیران می‌رساند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←