ماده ۷۲ قانون تامین اجتماعی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

[اصلاحی ۱۳۷۱/۱۲/۱۶]- میزان مستمری ماهانه ازکارافتادگی کلی ناشی از کار عبارت است از یک سیم مزد یا حقوق متوسط بیمه شده ضرب در سنوات‌ پرداخت حق بیمه مشروط بر اینکه این مبلغ از پنجاه درصد مزد یا حقوق متوسط ماهانه او کمتر و از صد درصد آن بیشتر نباشد.‌در مورد بیمه‌شدگانی که دارای همسر بوده یا فرزند یا پدر و مادر تحت تکفل داشته باشند و مستمری استحقاقی آنها از شصت درصد مزد یا حقوق متوسط آنها کمتر باشد علاوه بر آن معادل ده درصد مستمری استحقاقی به عنوان کمک مشروط بر آن که جمع مستمری و کمک از ۶۰% تجاوز نکند پرداخت خواهد شد.

تبصره ۱

شوهر یا فرزند یا پدر یا مادر با شرایط زیر تحت تکفل بیمه شده محسوب میشوند: ۱- سن شوهر از شصت سال متجاوز باشد و یا به تشخیص کمیسیونهای پزشکی موضوع ماده ۹۱ این قانون از کار افتاده کلی بوده و در هر دو حالت ‌به حکم این قانون مستمری دریافت ننماید و معاش او توسط زن تأمین شود. ۲- فرزندان بیمه شده که حائز شرایط مذکور در بند ۳ ماده ۵۸ این قانون باشند. ۳- سن پدر از شصت و سن مادر از پنجاه و پنجسال بیشتر بوده یا اینکه به تشخیص کمیسیونهای پزشکی موضوع ماده ۹۱ این قانون از کار افتاده‌ باشند و معاش آنها توسط بیمه شده تأمین و در هر حال به موجب این قانون مستمری دریافت ندارند. ‌تبصره ۲- مزد یا حقوق متوسط ماهانه بیمه شده موضوع این ماده عبارت است از جمع کل مزد یا حقوق او که به مأخذ آن حق بیمه دریافت گردیده‌ ظرف هفتصد و بیست روز قبل از وقوع حادثه ناشی از کار یا شروع بیماری حرفه ‌ای که منجر به از کار افتادگی شده است تقسیم بروزهای کار ضرب‌ درسی.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ میزان «مستمری ماهانه از کار افتادگی کلی ناشی از کار» است. بر اساس متن، این مستمری برابر است با یک‌سوم مزد یا حقوق متوسط بیمه‌شده، ضرب در تعداد سال‌هایی که حق بیمه پرداخت شده است. اما این مبلغ یک کف و یک سقف دارد: نباید کمتر از ۵۰ درصد و نباید بیشتر از ۱۰۰ درصد مزد یا حقوق متوسط ماهانهٔ فرد باشد. اگر فرد بیمه‌شده همسر، فرزند یا پدر و مادر تحت تکفل داشته باشد و مستمری استحقاقی‌اش کمتر از ۶۰ درصد مزد یا حقوق متوسطش باشد، مبلغی معادل ۱۰ درصد مستمری استحقاقی به‌عنوان «کمک» به او پرداخت می‌شود، به شرطی که مجموع مستمری و این کمک از ۶۰ درصد بیشتر نشود.

تبصره ۱ توضیح می‌دهد در چه صورت شوهر، فرزند، پدر یا مادر «تحت تکفل» حساب می‌شوند: شوهر اگر سنش بیش از ۶۰ سال باشد یا به تشخیص کمیسیون‌های پزشکی موضوع ماده ۹۱ این قانون از کار افتاده کلی باشد و در هر دو حالت به حکم این قانون مستمری نگیرد و معاش او توسط زن تأمین شود؛ فرزندان در صورتی که شرایط بند ۳ ماده ۵۸ این قانون را داشته باشند؛ پدر اگر سنش بیش از ۶۰ سال و مادر اگر سنش بیش از ۵۵ سال باشد، یا اینکه به تشخیص کمیسیون‌های پزشکی موضوع ماده ۹۱ از کار افتاده باشند و معاش‌شان توسط بیمه‌شده تأمین شود و به موجب این قانون مستمری دریافت نکنند.

تبصره ۲ می‌گوید مزد یا حقوق متوسط ماهانهٔ بیمه‌شده در این ماده از جمع کل مزد یا حقوقی که حق بیمه بر مأخذ آن گرفته شده، در ۷۲۰ روز قبل از حادثهٔ ناشی از کار یا شروع بیماری حرفه‌ای که به از کار افتادگی منجر شده، به دست می‌آید. ادامهٔ این تبصره در متن آورده‌شده («تقسیم بروزهای کار ضرب درسی») روشن و کامل نیست و از همین متن نمی‌توان دقیق فهمید که بخش پایانی محاسبه چگونه است.

مصادیق واقعی

علی در محل کارش دچار حادثه می‌شود و از کار افتادگی کلی پیدا می‌کند و همسر و فرزند تحت تکفل دارد. اگر مستمری استحقاقی محاسبه‌شده برای او کمتر از ۶۰ درصد مزد یا حقوق متوسطش باشد، معادل ۱۰ درصد همان مستمری به‌عنوان کمک به او پرداخت می‌شود، اما مجموع این دو نباید از ۶۰ درصد بیشتر شود.
مریم بیمه‌شده است و می‌خواهد بداند آیا مادرش «تحت تکفل» او حساب می‌شود یا نه. طبق تبصره ۱، مادر وقتی تحت تکفل محسوب می‌شود که سنش بیش از ۵۵ سال باشد یا به تشخیص کمیسیون پزشکی موضوع ماده ۹۱ از کار افتاده باشد و در عین حال معاش او توسط مریم تأمین شود و به موجب این قانون مستمری نگیرد.

سؤالات پرتکرار

مستمری ماهانهٔ از کار افتادگی کلی ناشی از کار چقدر است؟

بر اساس همین متن، معادل یک‌سوم مزد یا حقوق متوسط بیمه‌شده ضرب در سنوات پرداخت حق بیمه، مشروط بر اینکه از ۵۰ درصد مزد یا حقوق متوسط ماهانه کمتر و از ۱۰۰ درصد آن بیشتر نباشد.

اگر همسر یا فرزند یا پدر و مادر تحت تکفل داشته باشم، مبلغ مستمری تغییر می‌کند؟

اگر مستمری استحقاقی شما کمتر از ۶۰ درصد مزد یا حقوق متوسطتان باشد، علاوه بر مستمری، معادل ۱۰ درصد مستمری استحقاقی به‌عنوان کمک پرداخت می‌شود؛ اما جمع مستمری و این کمک نباید از ۶۰ درصد بیشتر شود.

مزد یا حقوق متوسط ماهانه در این ماده چگونه محاسبه می‌شود؟

متن می‌گوید جمع کل مزد یا حقوقی که حق بیمه بر مأخذ آن دریافت شده، در ۷۲۰ روز قبل از حادثهٔ ناشی از کار یا شروع بیماری حرفه‌ای که به از کار افتادگی منجر شده، ملاک است؛ اما بخش پایانی عبارت در این متن مبهم است و از همین متن نمی‌توان محاسبهٔ نهایی را دقیق فهمید.

مشاهدهٔ متن کامل قانون تامین اجتماعی ←
ماده ۷۲ قانون تامین اجتماعی — لویادسک